تخمین سهم عوامل مؤثر بر سوءتخصیص سرمایه: شواهدی از کارگاه‌های صنعتی در اقتصاد ایران

نویسندگان

1 گروه اقتصاد، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه صنعتی شریف، تهران، ایران

2 گروه اقتصاد، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه صنعتی شریف، تهران، ایران

3 دستیار پژوهشی در مقطع پیشا دکتری، مدرسه اقتصاد لندن (LSE)، لندن، انگلستان

doi
10.22034/24.2.175
چکیده

در این پژوهش به تخمین سهم عوامل مختلف مؤثر بر سوءتخصیص سرمایۀ فیزیکی در اقتصاد ایران پرداخته می‏شود. بدین‌منظور از یک مدل تعادل عمومی استفاده می‏شود که در آن عواملی همچون هزینۀ تعدیل سرمایه، نااطمینانی (در سطح بنگاه) و ناهمگنی در قدرت بازار و توابع تولید بنگاه‏ها وجود دارند. با تخمین پارامترهای مدل به روش گشتاورهای تعمیم‌یافته، می‏توان سهم هرکدام از این عوامل در سوءتخصیص را محاسبه کرد. در این پژوهش از دادۀ تابلویی کارگاه‏های صنعتی ایران در آخرین بازۀ در دسترس (1382 تا 1392) برای محاسبۀ گشتاورها و تخمین پارامترهای مدل استفاده شده است. نتایج نشان می‏دهد می‏توان تا بیش از 80 درصد سوءتخصیص مشاهده‌شده در اقتصاد ایران را به سه عامل هزینه‏های تعدیل، ناهمگنی در تابع تولید و ناهمگنی در قدرت بازار بنگاه‏ها نسبت داد. در مقایسه با مطالعات مشابه، نقش هزینه‏های تعدیل در ایران به‏طور قابل‌توجهی بیشتر از سایر کشورها است. همچنین نشان داده می‏شود سوءتخصیص طی بازۀ زمانی مورد مطالعه افزایش یافته و این امر ناشی از افزایش نقش اختلال‏ها در اقتصاد بوده است.