پیشینه درایه ای حدیث شیعه در آثار شیخ صدوق
نویسندگان
1 دانش آموخته دکتری علوم قرآن و حدیث دانشگاه مازندران
2 استادیار گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه مازندران
3 استادیار گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه مازندران
doi
10.22067/jquran.2022.61811.0چکیده
تا قرن هفتم اثری مستقل در علم درایهٔ شیعی تألیف نشد؛ اما کاربرد اصطلاحات حدیثشناختی و درایهای در بین متقدمان شیعه پشتوانهٔ محکمی برای کاربرد این علم در بین شیعه خواهد بود. کاربرد اصطلاحات حدیثی در آثار حدیثی شیعه تاکنون بهخوبی توسط پژوهشگران واکاوی نشده است. این نوشتار با شیوهٔ توصیفیتحلیلی درصدد نشاندادن بهکارگیری دستهای از اصطلاحات حدیثی در قرن چهارم هجری است. دستاورد پژوهش نشان از کاربرد پارهای از اصطلاحات حدیثی در سالها پیش از تدوین رسمی آن در آثار محدثان شیعی دارد که تعریف امروزینِ اکثر این اصطلاحات با کاربردهای متقدمان از این واژهها مطابقت دارد و در برخی موارد کاربردهای مختلف متقدمان از اصطلاحی، خود را در تعدد معانی این اصطلاحات در کتب متأخران نشان داده است؛ اما بااینحال شاهد اختلافاتی در اصطلاحات حدیثی متقدمان و متأخران هستیم که ناشی از تفاوت رویکرد آنها به بحثهای حدیثی و اعتبارسنجی و توسعهٔ علم درایه است.