ارزیابی پیوند فازهای پدیده‌یENSO با رخداد بارش‌های پاییزه ایستگاه کرمانشاه بر مبنای شاخص ONI

نویسندگان

1 استاد آب و هواشناسی، گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

2 دکترای آب و هواشناسی، ، گروه جغرافیای طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

doi
چکیده

این مطالعه با هدف تحلیل رابطه فازهای پدیده‌ی ENSO با بارش‌های پاییزی ۳۰ ساله‌ی ایستگاه کرمانشاه با استفاده از شاخص ONI انجام گرفت. بارش‌های پاییزی نقش مهمی در تأمین منابع آب و مدیریت کشاورزی استان کرمانشاه دارند و تغییرات آن تحت تأثیر نوسانات جوی مانند ENSO می‌تواند پیامدهای اقتصادی و اجتماعی قابل‌توجهی داشته باشد. از دو دسته داده شامل داده‌های ماهانه ایستگاه‌ همدیدی کرمانشاه و داده‌های فصلی نمایه ONI که از سایت NOAA دریافت شدند برای دوره 1994-2023 استفاده گردید. برای تعیین ارتباط از ضریب همبستگی پیرسون استفاده شد و بر اساس معیار تشخیص فازی، فازهای النینو و لانینو تفکیک و شدت‌های مختلف هر دو فاز النینو لانینو استخراج شد و مورد بررسی قرار گرفت. ارتباط بارش‌های منطقه مورد مطالعه با شاخص دور پیوندی مذکور در فصل پاییز، مستقیم است که در سطح اطمینان 99 درصد معنی‌دار بود (51/0=R و 01/0> P). میانگین بارش در فاز النینو در سطح متوسط بر شدت‌های دیگر این فاز غلبه داشته (2/245 میلی‌متر)و میانگین بارش در فاز لانینو در شدت خفیف بیشتر از سطوح دیگر این فاز بوده است (29/101 میلی‌متر). کمترین بارش در ایستگاه مذکور در مدت مورد مطالعه در سطح متوسط فاز لانینو با مقدار 33/23 میلی‌متر و بیش‌ترین مقدار بارش در دوره 30 ساله در سطح متوسط فاز النینو با مقدار 88/427 میلی‌متر بوده است.