فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

آب پاک یکی از عوامل مهم توسعه هر منطقه است. با توجه به قرارگیری ایران در منطقه گرم و خشک و کمبود منابع آب،‏ حفاظت و تأمین کیفیت آب لازم برای مصارف مختلف اهمیتی دو چندان دارد. به طور‌معمول ارزیابی کیفی آب‌های سطحی پرهزینه و زمان‌بر بوده و انتخاب روشی که در آن با حداقل پارامترهای هیدروشیمیایی بتوان پیش‌بینی به نسبت دقیقی از کیفیت آب داشت،‏ ترجیح داده می‏شود. یکی از مهم‌ترین پارامترهای کیفی آب در زمینه فعالیت‌‌های کشاورزی،‏ نسبت جذبی سدیم (SAR)‎ است که تخمین و ارزیابی دقیق مقدار آن بسیار ضروری است. در این بررسی،‏ امکان‌سنجی تخمین شاخص کیفی SAR در رودخانه آجی چای در منطقه آذربایجان شرقی با استفاده از پارامترهای هیدروشیمیایی مختلف با مدل درختی قوانین M5 و ماشین بردار پشتیبان بررسی شد. برای بررسی دقت مدل‌های M5 و ماشین بردار پشتیبان از چهار آماره‌‌ ضریب همبستگی (R)‎،‏ نش- ساتکلیف (NSC)‎،‏ جذر میانگین مربعات خطا (RMSE)‎ و میانگین خطای مطلق مقادیر (MAE)‎ استفاده شد. مقادیر این آماره‌ها برای روش ماشین بردار پشتیبان (R=0.98،‏ N-SC=0.97،‏ (mg/l)RMSE=‎6.22 و (mg/l)‎MAE=6.06) و برای مدل M5(0.98=R،‏ 0.96=N-SC،‏ (mg/l)‎RMSE=7.33 و (mg/l)‎MAE=3.9) محاسبه شد. نتایج مقایسه نشان داد هر دو روش عملکرد خوبی در تخمین میزان SAR داشته‌اند،‏ اما مدل درختی قوانین M5 در محدوده داده‌های مورد استفاده روابط خطی ساده و کاربردی‌تر ارائه می‌کند.