طراحی و ساخت فرستنده و گیرندة رقمی (دیجیتال) دادههای ژئوالکتریک و کاربرد آن در کاهش اثر نوفه
نویسندگان
1
2
3
doi
چکیده
نوفههای الکتریکی تاثیر به سزایی در دقت روشهای ژئوفیزیکی، به خصوص مقاومتسنجی، پتانسیل خودزا، قطبش القایی، ماگنتوتلوریک و الکترومغناطیس دارد. منشا این نوفهها ممکن است نوع زمین، پتانسیل خودزا، پتانسیل القایی، کابلها و دکلهای برق، ریلهای راه آهن و مترو، پمپها، امواج الکتروسیسمیک و جریانهای الکترومغناطیسی باشد. مرحله اول افزودن بر دقت اندازهگیریها در روش مقاومتسنجی ژئوالکتریک، شناخت نوفهها و بررسی تأثیر آن در کیفیت برداشت است. در مرحله دوم با استفاده از نوفه برداشت شده و مشخصات مقاومت الکتریکی زمین، وضعیت برداشت دادهها را میتوان شبیهسازی کرد. با توجه به شبیهسازی صورت گرفته میتوان بهترین روش اجرایی را برای کاهش اثر نوفه طراحی کرد. در راستای این پژوهش یک دستگاه گیرنده رقمی (دیجیتال) پتانسیل الکتریکی و یک فرستنده جریان الکتریکی پرقدرت طراحی و ساخته شده است. برای تعدادی از ساختارهای متفاوت زمینشناسی، در چند نقطه از کشور برداشت نوفه الکتریکی با این روش صورت گرفت. پردازش و تحلیلهای صورت گرفته در این پژوهش نشان میدهد که با طراحی و ساخت این دستگاه رقمی برای اندازهگیریها به صورت تاریخچه زمانی، دقت اندازهگیری اختلاف پتانسیل از 1 میلیولت در دستگاههای ژئوالکتریک معمولی به حدود 01/0 میلیولت در دستگاه جدید افزایش مییابد. علاوه بر آن میتوان عمق نفوذ جریانهای ارسالی را تا چند هزار متر افزایش داد. این موضوع میتواند در تعیین مشخصات گسلههای پیسنگی یا روند زونهای گسلش یافته نقش به سزایی داشته باشد.
