بررسی بیثباتی مالی در مدل پویا: مطالعه موردی کشورهای خاورمیانه
نویسندگان
1 دکترای اقتصاد، گروه اقتصاد واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران
2 دانشیار گروه اقتصاد، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران.
3 استادیارگروه اقتصاد، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران
4 استادیارگروه اقتصاد واحد ملایر، دانشگاه آزاد اسلامی، ملایر، ایران
doi
چکیده
بیثباتی مالی، میتواند به شکست در عملکرد بازارهای مالی منجر شود و هزینههای کلان اقتصادی ایجاد نماید و بنابراین، با بررسی این رویداد آسیبزا، میتوان در جهت حصول شرایط ثبات و اطمینان اقتصادی پیش رفت. هدف اصلی این تحقیق، بررسی بیثباتی مالی کشورهای خاورمیانه طی سالهای 2000 تا 2019 در یک برآورد پویا و از طریق روش دو مرحلهای گشتاورهای تعمیم یافته سیستمی میباشد. برای دستیابی به این هدف، شاخص بیثباتی و توسعه مالی براساس متغیرهای تأثیرگذار بخش بانکی و بازار سهام در دو گروه کشورهای صادرکننده نفت و کشورهای بدون صادرات نفت منطقه، ایجاد گردید. اکثر کشورهای منطقه صادرکننده نفت بوده و نتایج حاصل از برآورد، تأیید کننده تأثیر منفی و معنا دار توسعه مالی و رشد اقتصادی بر بیثباتی مالی میباشد. همچنین به منظور ایجاد نگاه جامعتر، از متغیرهای کنترل رابطه مبادله و مخارج دولت و تورم نیز در مدل استفاده گردیده است. وقفه اول بیثباتی مالی و متغیر تورم و مخارج دولت، تأثیر مثبت و معنادار و رابطه مبادله، تأثیر منفی و معنادار بر بیثباتی مالی دارد. در کشورهایی که صادرکننده نفت نیستند، بهدلیل بیثباتی مالی کمتر نسبت به کشورهای صادرکننده، ارتباط تعدادی از متغیرها با بیثباتی مالی معنادار نشد و نتایج متفاوتی حاصل گردید. توصیه میگردد که سیاستگذاران با کنترل قیمتها و هدایت نقدینگی و اعتبارات به سمت تولید، اصلاح سطح و ترکیب مخارج دولت و بهبود در روابط تجاری، بتوانند در جهت کاهش بیثباتی مالی اقدام نمایند.
