تحلیل نقش بی ثباتی اقتصاد کلان بر نابرابری درآمد در ایران

نویسندگان

1 استادیار گروه علوم اقتصادی، دانشگاه مازندران

2 دانش‌آموخته مقطع کارشناسی ارشد علوم اقتصادی، دانشگاه مازندران

3 دانشیار گروه علوم اقتصادی، دانشگاه مازندران

doi
چکیده

از آنجایی که نابرابری درآمد، بر ابعاد اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی زندگی افراد جامعه اثر می گذارد، بررسی متغیرهای تأثیرگذار بر نابرابری درآمد، دارای اهمیت می‎باشد. با توجه به آنکه در میان متغیر‎های اثرگذار بر نابرابری درآمد در مطالعات داخلی، به نقش بی ‎ثباتی اقتصاد کلان بویژه در قالب نامتقارنِ آن توجه چندانی نشده است، در این پژوهش، سعی شد تا اثر نامتقارن بی ‎ثباتی اقتصاد کلان بر نابرابری درآمد در ایران بررسی شود. برای این منظور، از رهیافت خودتوضیحی با وقفه‌ های توزیعی غیرخطی (نامتقارن) در دوره 1350 تا 1397 استفاده شده، و نتایج حاکی از آن است که در هر دو قالب متقارن و نامتقارن، بی ‎ثباتی اقتصاد کلان، اثری مستقیم بر توزیع درآمد دارد؛ به‌ نحوی‌که بر مبنای الگوی نامتقارن، افزایش ها در بی ثباتی اقتصاد کلان، نابرابری درآمد را افزایش (اثر نامطلوب)، و کاهش ها در آن، نابرابری را کاهش (اثر مطلوب) می دهد. از حیث اندازه اثر، کاهش ‎ها در بی‎ ثباتی اقتصاد کلان، بیش از افزایش ‎ها در بی ‎ثباتی بر نابرابری درآمد اثرگذار است. علاوه بر این، در هر دو قالب متقارن و نامتقارن، افزایش در مالیات مستقیم و قیمت انرژی، نابرابری درآمد را کاهش و افزایش در مالیات غیرمستقیم، نابرابری درآمد را افزایش می دهد. همچنین در این پژوهش، فرضیه کوزنتس رد نمی‎شود.