‌اثربخشی خنده درمانی بر امیدواری و شدت درد در سالمندان

نویسندگان

1 استادیار گروه روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، گروه روان‌شناسی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

2 کارشناس ارشد روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، گروه روان‌شناسی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

3 دانشیار گروه روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، گروه روان‌شناسی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

4 کارشناس ارشد روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، گروه روان‌شناسی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

doi
چکیده

درد یکی از فراوان‌ترین نشانه‌های گزارش ‌شده توسط سالمندان است که با وضعیت نامطلوب سلامتی همراه است و می‌تواند امیدواری را در زندگی سالمندان کاهش دهد. بنابراین هدف این مطالعه بررسی تأثیر خنده‌درمانی بر امیدواری و شدت درد ساکنان آسایشگاه سالمندان بود. این پژوهش، شبه‌تجربی با طرح پیش­آزمون-پس­آزمون با گروه کنترل و پیگیری یک ‌ماهه بود. جامعه آماری شامل کلیه سالمندان مقیم سراهای شهر آستانه ‌اشرفیه بود و نمونه‌ پژوهشی از میان 44 نفر از افراد مقیم آسایشگاه مهرآیین شهرستان آستانه ‌اشرفیه انتخاب شدند. براساس ملاک‌های ورود 32 نفر انتخاب ‌شده و به‌ طور تصادفی در دو گروه آزمایش (16 نفر) و کنترل (16 نفر) به ‌عنوان نمونه جایدهی شدند. گروه آزمایش، برنامه مداخله‌ای شامل خنده‌درمانی به روش مادان کاتاریا، پخش فیلم‌های طنز و خواندن کتاب‌های لطیفه را به ‌مدت یک ماه، طی 12 جلسه‌ ۱۰۰ دقیقه‌ای دریافت کردند. در مرحله پیش‌آزمون و پس‌آزمون، سالمندان هر دو گروه به پرسش­نامه سلامت عمومی گلدبرگ و هیلیر به ‌عنوان غربالگر و مقیاس امیدواری بزرگسال اسنایدر و مقیاس پیوسته بصری وودفورد و مرسکی پاسخ دادند. پس از گذشت یک‌ ماه آزمون پیگیری نیز اجرا شد. داده‌ها با استفاده از تحلیل کوواریانس اندازه‌های مکرر پردازش شدند. نتایج نشان داد بین میانگین تعدیل ‌شده دو گروه آزمایش و کنترل در میزان امیدواری و شدت درد در مرحله پس‌آزمون و پیگیری تفاوت معنی‌دار وجود دارد (05/0P<). با توجه به نتایج می‌توان گفت خنده‌درمانی بر امیدواری و شدت درد مؤثر است. بنابراین لازم است مداخله خنده‌درمانی به منظور کاهش درد و افزایش امیدواری که در بهبود زندگی و هدفمندی سالمندان تأثیرگذار خواهد بود به‌ عنوان یکی از درمان‌های مکمل غیردارویی مورد توجه قرار گیرد.