رویکرد روششناختی به روایات تفسیری «قرآن با قرآن»
نویسندگان
1 دانشگاه تهران - پردیس فارابی
2 دانشگاه قرآن و حدیث
doi
10.22067/naqhs.v48i1.32876چکیده
یکی از شیوههای تفسیری اهل بیت، تفسیر درونمتنی یا همان تفسیر قرآن با قرآن است. این شیوه که براساس تعامل و گفتگوی میان آیات صورت میپذیرد، در میزان قابل توجهی از روایات تفسیری اهل بیت منعکس شده است. بررسی این روایات، میتواند ضمن استخراج روشهای اهل بیت، امکان بکارگیری آنها را در سرتاسر قرآن فراهم نموده و دانش تفسیر را از جهت روششناختی گامی به جلو پیشبرد. بر این اساس برآنیم تا با استفاده از میراث برجایمانده از تفسیرپژوهان اسلامی و یافتههای زبانشناسان به بررسی روششناختی روایاتِ حکایتگر تفسیر قرآن با قرآن بپردازیم. برخی روشهای شاخص اهل بیت در این روایات عبارتاند است: توجه به روابط همنشینی، توجه به آیات نظیر، تشکیل قیاس فرضی، توجه به میزان گستره معنایی واژگان یا عبارات، تفسیر بینامتنی، توجه به اطلاعات دایرة المعارفی گسترده و ارائه اطلاعات تاریخی ـ نزولی آیات در راستای تعامل آنها.