نقش ویژگیهای شخصیتی، نگرش مذهبی و منبع کنترل فردی در کیفیت روابط زناشویی بازنشستگان
نویسندگان
1 دانشیار روانشناسی، گروه روانشناسی بالینی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
2 دانشجوی کارشناس ارشد مشاوره مدرسه، گروه مشاوره، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
3 دانشجوی دکتری تخصصی روانشناسی، گروه روانشناسی بالینی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
4 کارشناس ارشد روانشناسی بالینی، مدرس دانشگاه غیرانتفاعی آفرینش بروجرد، لرستان، ایران
5 دانشجوی دکتری تخصصی روانشناسی، گروه روانشناسی بالینی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
doi
چکیده
پدیده بازنشستگی مانند سایر تجربیات انتقالی بر رضایت زناشویی افراد تأثیر میگذارد و میتواند باعث ایجاد تنش، اختلاف و نارضایتی در اواخر بزرگسالی گردد. بنابراین پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش ویژگیهای شخصیتی، نگرش مذهبی و منبع کنترل فردی در پیشبینی کیفیت روابط زناشویی بازنشستگان انجام شد. روش پژوهش پیمایشی و از نوع همبستگی بود. جامعه آماری شامل کلیه بازنشستگان شهر نهاوند بود که بر اساس پیشینه پژوهشهای قبلی تعداد 200 نفر از آنها از طریق نمونهگیری تصادفی ساده به عنوان نمونه پژوهش انتخاب شدند. ابزار پژوهش شامل فرم کوتاه پرسشنامه شخصیتی نئو، مقیاسهای نگرش مذهبی خدایاریفرد و همکاران، منبع کنترل راتر و وضعیت زناشویی گلومبوک-راست بود. دادهها از طریق همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه مورد تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد که ناسازگار زناشویی با روانرنجوری همبستگی مثبت، و با برونگرایی، گشودگی به تجربه، توافقپذیری و با وجدان بودن همبستگی منفی دارد. همچنین بین نگرش مذهبی افراد با وضعیت زناشویی آنها رابطهی منفی معناداری بدست آمد و میان منبع کنترل با کیفیت زناشویی رابطهی معناداری وجود نداشت. همچنین بر اساس تحلیل نتایج، روانرنجوری، برونگرایی، توافقپذیری و نگرش مذهبی توانستند به طور معنادار 42 درصد از واریانس متغیر وابسته یعنی کیفیت زناشویی را پیشبینی نمایند. براساس یافتههای پژوهش میتوان گفت وضعیت زناشویی افراد به ویژه در دوره بازنشستگی متأثر از صفات شخصیتی و نگرش مذهبی افراد است.