تبیین شاخصه‌‌های معلم تراز اسلامی در نظام آموزشی با تاکید بر «خطبه 87 نهج‌البلاغه»

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه فلسفه و کلام اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

2 گروه آموزش الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران

3 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه آموزش الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه فرهنگیان، یزد، ایران.

doi
10.48310/riet.2025.18982.1422
چکیده

معلم در نظام آموزشی دارای نقشی بنیادین در شکل‌دهی شخصیت و آینده‌ متربیان است. در این راستا، هدف پژوهش حاضر، استخراج شاخصه‌های معلم تراز انقلاب اسلامی در نظام آموزشی، مبتنی‌بر خطبه ۸۷ نهج‌البلاغه و تبیین مسئولیت‌های آن است. مسأله اصلی پژوهش آن است که معلم تراز اسلامی در نظام آموزشی با توجه به خطبه 87 نهج‌‌البلاغه دارای چه مؤلفه‌ها و شاخصه‌‌هایی می‌باشد. روش‌ پژوهش مبتنی بر رویکرد کیفی است. یافته‌های پژوهش منجربه استخراج چهار محور کلیدی گردید: الف) ویژگی‌های فردی و اخلاقی: خودشناسی و تقوا از طریق شناخت نیازهای درونی، اخلاص عملی و پویایی در انجام اعمال نیک به صورت روحیه خیرخواهی. ب) مسئولیت‌های اجتماعی: هدایت‌گری تقوامحور، التزام به عدالت و همسویی گفتار و کردار از طریق صداقت معلم در رفتار و گفتار. ج) مهارت‌های حرفه‌ای: توانایی حل مسأله، یادگیری مستمر و الهام‌بخشی توسط یادگیری مداوم معلم و نقش او در انتقال آگاهانه دانش. د) بنیان‌های معنوی: رهبری مبتنی بر قرآن و معارف الهی، معادباوری و هدفمندی به صورت آماده‌سازی در تحولات اجتماعی و فرهنگی. در مسأله آموزش، معلم تراز با رویکرد همه‌جانبه‌نگری، ضمن پرهیز از اکتفاء به انتقال دانش، با توجه همزمان به ابعاد علمی، اخلاقی، اجتماعی و معنوی، آمادگی متربیان برای زیست فردی- اجتماعی را فراهم می‌کند.