بازخوانی تجارب زیسته معلمان پایه دوم دوره ابتدایی از موانع تدریس هدیههای آسمان
نویسندگان
1 گروه آموزش علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران
doi
10.48310/riet.2025.18395.1360چکیده
تعلیموتربیت دینی نقش اساسی در شکوفایی فطرت و رشد تربیت دینی انسان دارد. هدف پژوهش حاضر بررسی تجارب زیسته معلمان دوره ابتدایی از موانع تدریس کتاب هدیههای آسمان پایه دوم ابتدایی بود. این تحقیق با رویکرد کیفی و با روش پدیدارشناسی توصیفی انجام شد. جامعه پژوهش شامل معلمان ابتدایی شهر قم بود که در سال تحصیلی 1403-1404 به تدریس مشغول بودند. از روش نمونهگیری هدفمند ملاکی برای انتخاب 21 معلم استفاده شد و مصاحبههای نیمهساختاریافته با آنها صورت گرفت. فرایند مصاحبهها تا رسیدن به اشباع دادهها ادامه یافت و در مصاحبه نوزدهم تکرار دادهها مشاهده گردید، اما برای اطمینان بیشتر دو مصاحبه دیگر نیز انجام شد. معیارهای ورود به پژوهش شامل حداقل سه سال سابقه تدریس در پایه دوم ابتدایی و تدریس در این پایه در سال جاری بود. تحلیل دادهها با استفاده از روش استرابرت و کارپنتر (2003) صورت گرفت. برای افزایش روایی پژوهش، از بازخورد همتایان و بازبینی یافتهها توسط اعضاء استفاده شد. همچنین، برای ارزیابی پایایی تحقیق، از یادداشتبرداری دقیق و مفصّل، بررسی دقیق دادهها هنگام پیاده کردن استفاده شد. موانع عمده در چهار مقوله اصلی شامل موانع مرتبط با معلمان، موانع مرتبط با دانشآموزان، موانع مرتبط با اولیای دانشآموزان و موانع مرتبط با محتوای کتاب درسی شناسایی شدند که این مضمونها به 21 زیرمضمون تقسیم گردیدند. از پیشنهادهای این پژوهش میتوان به فصلبندی کتاب، کاربردیتر کردن مطالب، استفاده از روشهای فعال تدریس، کاهش نقش معلم و افزایش مشارکت فعال دانشآموزان در فرایند یادگیری اشاره کرد.