فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: سبک‌‌های مقابله‌‌ای به‌‌عنوان یک پیش‌‌بین در کسب اطلاعات مرتبط با سلامت و مراقبت فردی محسوب می‌‌شوند. به بیان دقیق‌‌تر، سبک‌‌های مقابله‌‌ای افراد جهت دستیابی، درک صحیح و به‌‌کارگیری منابع کسب اطلاعات سلامت، تأثیر قابل توجهی بر دانش و وضعیت سلامتی آنها خواهد داشت. پژوهش حاضر با هدف تدوین مدل معادلات ساختاری پیش‌‌بینی دانش سلامت کاربران کتابخانه عمومی مرکزی استان تهران براساس منابع کسب اطلاعات سلامت و نقش واسطه‌‌ای سبک‌‌های مقابله‌‌ای انجام شده است. روش: پژوهش حاضر از لحاظ هدف کاربردی و از نوع پیمایشی است. جامعه مورد مطالعه کاربران کتابخانه عمومی مرکزی استان تهران می‌‌باشد. مطابق با تعیین حجم نمونه در روش‌‌شناسی مدل‌‌یابی معادلات ساختاری، حداقل حجم نمونه در این پژوهش 260 عدد محاسبه شد. با تأیید روایی پرسشنامه «دانش سلامت» توسط 5 نفر از اساتید علم‌ اطلاعات و دانش‌شناسی، پایایی آن نیز با مشارکت 30 نفر از جامعه پژوهش انجام و مقدار ضریب آلفای کرونباخ 858/0 محاسبه شد.از 260 پرسشنامه توزیع شده، تعداد 248 عدد عودت داده شد و مبنای تجزیه و تحلیل داده‌‌ها قرار گرفت. ابزار گردآوری داده‌‌ها پرسشنامه استاندارد سبک‌‌های مقابله‌‌ای (اندلر و پارکر، 1994)، پرسشنامه استاندارد منابع کسب اطلاعات سلامت (موسوی‌‌چلک و ریاحی، 1396) و پرسشنامه محقق‌‌ساخته دانش سلامت بود. از نرم‌‌افزار SPSS جهت بررسی مشخصات جمعیت‌‌شناختی جامعه پژوهش و ارائه یافته‌‌های توصیفی و جهت بررسی فرضیه‌‌ها از نرم‌‌افزار Smart PLS و روش مدل‌‌سازی معادلات ساختاری استفاده شد. یافته‌‌ها: منابع کسب اطلاعات سلامت کاربران کتابخانه عمومی مرکزی استان تهران بر دانش سلامت آنها اثر مستقیم دارد. بنابراین، فرضیه اول مورد تایید قرار گرفت. سبک‌‌های مقابله‌‌ای کاربران کتابخانه عمومی مرکزی استان تهران بر دانش سلامت آنها اثر مستقیم دارد و بدین ترتیب فرضیه دوم پژوهش نیز مورد تایید قرار گرفت. اصلی‌‌ترین منابعکسب اطلاعات سلامت کاربران کتابخانه عمومی مرکزی استان تهران به ترتیب اولویت عبارتند از: پزشکان، پرستاران و متخصصان سلامت، مراجعه به مراکز بهداشتی و درمانگاه محلی، وب‌‌سایت‌‌های رایگان و منابع الکترونیکی سلامت، و منابع و کتاب‌‌های الکترونیکی. علاوه‌بر آن، نتایج نشان داد شرکت‌‌کنندگان در پژوهش برای بدست آوردن اطلاعات سلامت از حضور در همایش‌‌ها و کارگاه‌‌ها، کتاب‌‌های چاپی، شبکه‌‌های اجتماعی تحت وب، و کمک گرفتن از کتابداران و متخصصان اطلاعات، کمترین استفاده را می‌‌برند. نتیجه‏گیری: مطابق با یافته‌‌های بدست آمده، پزشکان، پرستاران، و متخصصان سلامت، اصلی‌‌ترین منبع کسب اطلاعات سلامت کاربران کتابخانه عمومی مرکزی استان تهران هستند که نشان می‌‌دهد کاربران به هنگام بحران و زمانی که سلامت افراد جامعه در خطر است، به گونه‌‌ای معقول عمل نموده و به متخصصان سلامت مراجعه می‌‌کنند. با توجه به موقعیت جغرافیایی کتابخانه عمومی مرکزی استان تهران از نظر دسترسی به مراکز پزشکی از یک‌سو، و جامعه کاربران فرهیخته این کتابخانه از نظر تحصیلات و موقعیت اجتماعی از سوی دیگر، دور از انتظار نیست که آنان از متخصصان سلامت برای رفع نیاز اطلاعات سلامت خود استفاده کنند. پرواضح است که در چنین شرایطی احتمال بهره‌‌گیری از کتابداران برای کسب اطلاعات سلامت بسیار اندک است. انجام پژوهشی مشابه با پژوهش حاضر در مناطق محروم، نقش منطقه جغرافیایی کتابخانه در بهره‌‌گیری کاربران کتابخانه از منابع اطلاعات سلامت را برجسته می‌‌سازد. نتایج مطالعه حاضر می‌‌تواند به منظور برنامه‌‌ریزی جهت ارتقای دانش سلامت کاربران کتابخانه‌‌های عمومی مورد استفاده قرار گیرد. شناسایی ویژگی‌‌های روان‌‌شناختی کاربران با در نظر گرفتن شیوه اتخاذ سبک مقابله‌‌ای و رایج‌‌ترین منابع مورد استفاده کاربران، امکان فراهم‌‌آوری دانش کافی از طریق این منابع را فراهم می‌‌نماید و موانع موجود برای عدم استفاده از سایر منابع کسب دانش را آشکار می‌‌سازد.