بررسی تطبیقی شاخص‌های حکمرانی خوب از دیدگاه نهج‌البلاغه و بانک جهانی

نویسندگان

1 گروه علوم سیاسی،واحد شهرضا،دانشگاه آزاد اسلامی،شهرضا،ایران

2 دانشیار علوم سیاسی،گروه علوم سیاسی و روابط بین الملل،واحد شهرضا،دانشگاه آزاد اسلامی،شهرضا،ایران

3 گروه فلسفه دین،واحد اردستان،دانشگاه آزاد اسلامی،اردستان،ایران

doi
چکیده

در این مقاله شاخص‌های حکمرانی خوب از دیدگاه نهج‌البلاغه و شاخص‌های اعلامی بانک جهانی به صورت تطبیقی بررسی می‌گردد. روش پژوهش کیفی با رویکرد تحلیل محتوا از نوع تحلیل مضمونی است. ابزار گردآوری داده‌ها مطالعه اسناد و کتابخانه ای است. در این پژوهش استدلال می‌شود مفهوم و شاخص‌های حکمرانی شایسته (قانون‌گرایی، مبارزه با فساد، پاسخگویی، شفافیت، کارایی و اثربخشی) ارائه شده در نهج البلاغه تفاوت خاصی با شاخص‌های مورد نظر بانک جهانی یا سایر ارگان‌های بین‌المللی یا صاحب‌نظران ندارد. هیچ‌گاه واژه حکمرانی در مقابل مفهوم دموکراسی یا رویه‌های دموکراتیک مطرح نگردیده بلکه به شیوه و روش حکومت‌داری و تامین منافع عمومی توسط مسئولان سیاسی یک کشور ارتباط داشته است تا جایی که بسیاری از صاحبنظران مقوله حکمرانی، دموکراسی را نیز برای رسیدن به حکمرانی خوب لازم و کافی بر نشمرده و به جای آن تفکر توسعه‌خواه نخبگان فکری و ابزاری کشور را ضروری انگاشته‌اند. نتیجه آن که به جرات‌ می‌توان گفت که امام(ع) در این عهدنامه قطعا"فراتر از احکام و مؤلفه‌هایی که برای حکمرانی خوب لازم است، را تبیین نموده‌‌اند لذا تمامی شاخص‌های دقیق حکمرانی خوب در نهج‌البلاغه امیرالمونین (ع) قابل ردیابی و تطبیق با نظریات مدرن حکمرانی خوب به ویژه شاخص‌های دقیقی که بانک جهانی ارائه کرده است، می‌باشد.