فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سایبرکندریا مفهومی نوظهور در روان شناسی سلامت است که به جست وجوی افراطی اطلاعات پزشکی در اینترنت همراه با تشدید اضطراب و نگرانی های مرتبط با سلامت اشاره دارد. هدف پژوهش حاضر، بررسی ارتباط ساختاری نشانگان اختلال وسواسی-جبری، کنجکاوی بیمارگونه، کنترل شناختی و سایبرکندریا در یک نمونه غیربالینی از دانشجویان بود. این پژوهش از نوع توصیفی-همبستگی و مبتنی بر مدل یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری شامل تمامی دانشجویان دانشگاه محقق اردبیلی در سال تحصیلی ۱۴۰۲-۱۴۰۳ بود. بدین ترتیب، از میان ۱۰ دانشکده، سه دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، فنی و مهندسی و علوم اجتماعی به صورت تصادفی انتخاب شدند. سپس، ۳۷۶ دانشجو با روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای چندمرحله ای انتخاب شدند. پس از کسب رضایت آگاهانه، داده ها با استفاده از مقیاس های سایبرکندریا مک الروی و شولین (2014)، وسواس فکری-عملی ییل-براون (1995)، کنجکاوی بیمارگونه اسکرینیور (2021) و کنترل شناختی گابرز و همکاران (2018) جمع آوری شد. تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزارهای SPSS-27 و AMOS-24 انجام شد. نتایج نشان داد اختلال وسواسی-جبری هم به صورت مستقیم (001/0> p و 37/0= β ) و هم به صورت غیرمستقیم با واسطه کنترل شناختی (01/0> p و 16/0= β ) بر سایبرکندریا تاثیر معنادار دارد. کنجکاوی بیمارگونه نیز تاثیر مستقیم (001/0> p و 26/0= β ) و غیرمستقیم (05/0> p و 12/0= β ) معناداری بر سایبرکندریا دارد. این نتایج نقش کلیدی کنترل شناختی و فرایندهای خودتنظیمی را در کاهش سایبرکندریا برجسته می سازد و می تواند مبنایی برای مداخلات پیشگیرانه و آموزشی در جمعیت های دانشجویی باشد.