مدل چندلایه مرجعیت علمی
نویسندگان
1 استاد، دانشگاه تربیت مدرس؛ رئیس پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران، تهران، ایران.
doi
10.22091/stim.2023.2521چکیده
مرجعیت علمی به عنوان یک مفهوم هسته، به صورت مداوم ذهن سیاستگذاران علم و فناوری را به خود مشغول میکند. دستیابی به مرجعیت علمی هرچند نیازمند وجود و ایجاد بسترهای مختلفی است، اما دستیابی به منافع پایدار را برای نظام علمی و فناوری فراهم میآورد. برخلاف ظاهرِ یکپارچه مرجعیت علمی، لایههای مختلفی در شکلگیری آن دخیل هستند که در اینجا در قالب مدل چندوجهی مرجعیت علمی مفهومسازی شده است. این مدل از چهار لایه «زیرساخت»، «فرایند»، «برونداد»، و «ارزشآفرینی» تشکیل شده است. هرکدام از لایهها حداقل سه عنصر فرعی را در برمیگیرند. در نوشته پیشرو ضمن تبیین این لایهها، ماتریس تعامل دو به دوی هرکدام از لایههای زیرساختی تشکیل شده است. این ماتریس نشاندهنده یک وضعیت مطلوب، یک وضعیت نامطلوب و دو وضعیت نوسانی است. این مقاله به عنوان نقطه شروع یک رویکرد چندوجهی به مرجعیت علمی است که تزاحم رشد تکساحتی در هرکدام از لایهها را با کلیّت مرجعیت علمی از بین میبرد و سیاستگذاری برای مرجعیت علمی را دقیقتر و هدفمندتر میکند.
