فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

دانشگاه‌های شهر تهران در طول دوران سلطنت پهلوی دوم همواره صحنۀ اعتراض و درگیری بوده‌اند. غالباً دلیل اصلی این نارضایتی، انسدادی عنوان می‌شود که راه را بر مشارکت سیاسی بسته بوده است. اما اعتراضات دانشجویی در این دوران ابعادی دارد که به انسداد سیاسی قابل‌تقلیل نیست. هدف این مقاله این است که با مطالعۀ اسنادی نشان دهد یکی از علل مهم برپایی اعتراضات دانشجویی، نبود جامعه‌پذیری سازمانی مناسب بوده است.این تحقیق به روش توصیفی-تحلیلی انجام گرفته است. براین‌اساس، مجموعه‌ای از اسناد، مصاحبه‌ها، پژوهش‌ها و منابع تاریخ شفاهی مطالعه شدند تا مهم‌ترین مضامین آن‌ها درمورد موضوع تحقیق استخراج شود.در بسیاری از موارد، دانشجویان برای زیرپاگذاشتن ضوابط عمومی دانشگاه دست به اعتراض می‌زدند تا مقررات کلاس‌ها و نحوۀ برگزاری امتحانات را به شکل دلخواه خود تغییر دهند. به عبارت دیگر، مخدوش‌شدن مرز بین امر سیاسی و امر صنفی سبب می‌شد دانشجویان هر شکلی از اعتراض به نظم دانشگاه را مشروع بدانند و مسئولان دانشگاه نیز توان مدیریت چنین سطحی از تنش را نداشتند.براین‌اساس، اعتراضات دانشجویی لزوماً ناشی از انسداد سیاسی و تلاش برای برون‌رفت از بن‌بست ناشی از توسعۀ نامتوازن نبود و بخشی از این اعتراضات، از دل بی‌هنجاری سازمانی حاکم بر دانشگاه‌ها برمی‌آمد.