فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: آموزش، به لحاظ ماهیت، محتوا و فرایند، امری تعامل‌‌محور است؛ با تغییر در اشکال و کیفیت ارتباطات، عاملان درگیر در این امر نیازمند استفاده بهینه از فناوری‌های اطلاعاتی در جهت برقراری تعاملات کارآمد آموزشی هستند که اولاً وابسته به توسعۀ صلاحیت‌‌های لازم برای کاربرد فناوری‌‌های اطلاعاتی در عاملان آموزشی و ثانیاً باور پیدا کردن آنها به صلاحیت‌‌های خود‌‌شان است؛ هر دو مقولۀ توسعۀ صلاحیت و شکل‌‌گیری باور به آن، متأثر از عوامل گوناگونی است. تحقیق حاضر با تمرکز بر شناسایی ساختار عواملی انحام شده است که شکل‌‌گیری باور به توانمندی‌‌های اطلاعاتی و مشخصاً خودکارآمدی اطلاعاتی عاملان آموزشی را تحت‌‌تاثیر قرار می‌‌دهد.روش: روش تحقیق مورد استفاده در این پژوهش از نوع همبستگی و مدل‌سازی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری تحقیق مشتمل بر عاملان آموزشی شهرستان اردبیل بوده که با استفاده از فرمول کوکران 317 نفر از آنان که در مدارس ابتدائی مشغول فعالیت بودند، به روش اتفاقی به‌عنوان نمونه انتخاب گردیدند و در تحقیق مشارکت داده شدند. برای سنجش عوامل توانمندساز خودکارآمدی از مقیاس دنهو و برای سنجش خودکارآمدی اطلاعاتی از پرسشنامه مورفی، کوور و اوون استفاده شد. داده‌ها با استفاده از روش‌های توصیفی و آزمون همبستگی پیرسون و مدل‌سازی معادلات ساختاری و از طریق نرم‌افزارهای SPSS و LISREL تجزیه و تحلیل شدند.یافته‌ها: مدل عوامل توانمندساز خودکارآمدی اطلاعاتی از طریق داده‌های واقعی برازش می‌شود و عوامل «اثرگذاری بالا»، «اجماع در هدف»، «آگاهی از یکدیگر»، «انسجام کارکنان»، «مسئولیت‌پذیری رهبری» و «نظام کارآمد مداخله»‏ تأثیر مثبت و معناداری بر خودکارآمدی اطلاعاتی دارند. طبق این نتایج مسئولیت‌پذیری رهبری با ضریب 68/0 بیشترین تأثیر را بر خودکارآمدی اطلاعاتی دارا بوده است و اثرگذاری بالا، انسجام، آگاهی از یکدیگر، نظام کارآمد مداخله و اجماع در هدف با ضرایب تاثیر 63/0، 47/0، 42/0، 39/0 و 29/0 در رتبه‌های بعدی قرار گرفتند.نتیجه‌گیری: با توجه به تأیید نقش عوامل توانمندساز بر خودکارآمدی اطلاعاتی و برازش مدل با داده‌ها، مداخله در جهت ارتقای باور عاملان آموزشی به توانمندی‌های اطلاعاتی‌شان می‌تواند متمرکز بر طرح‌ها و دستورالعمل‌هایی باشد که با توجه به عوامل فوق‌‌الذکر توسعه داده ‌شده‌اند. مشارکت و اثرگذاری در تعیین اهداف و فرصت ایفای نقش، این شانس را به عاملان آموزشی می‌دهد که تجارب موفقیت‌‌آمیزی کسب کنند. اجماع بر اهداف گروه آموزشگران را به سمت انسجام، یکپارچگی و هماهنگی هرچه بیشتر سوق می‌‌دهد. آگاهی از تجارب یکدیگر فرصت الگوبرداری، مشاهده و یادگیری فراهم می‌‌کند. همچنین رهبر آموزشی با مسئولیت‌پذیری می‌تواند شرایط، انگیزه و تمرکز لازم برای تمرین، تسلّط، یادگیری از دیگران و کسب تجربه در زمینۀ فناوری‌های اطلاعاتی را برای عاملان آموزشی فراهم آورد. نهایتاً عملی‌‌سازی مداخلات این باور را در آموزشگران تقویت می‌کند که آن‌ها می‌توانند با تلاش‌های خود، تغییراتی را در جهت بهبود آموزش ایجاد نمایند.