فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه و هدف: اگرچه مطالعات زیادی به ارائه مدل اندازه‌گیری کارایی زیست محیطی پرداخته‌اند ولی آن‌ها نتوانسته‌اند تأثیر فزاینده فضایی برخی عوامل تأثیرگذار را بر کارایی زیست‌محیطی محصولات کشاورزی را در نظر بگیرند و باعث شده نتایج منطقی نباشد.مواد و روش­ها: در این پژوهش، ابتدا کارایی زیست‌محیطی محصول کلزا در استان‌های منتخب ایران طی سال‌های 1390 تا 1395 اندازه‌گیری شد و برای ارزیابی کارایی زیست‌محیطی از مدل اندازه‌گیری خاص (Measure-Specific) استفاده شد. سپس، در این مطالعه با استفاده از مدل دوربین مکانی به بررسی عوامل مؤثر بر کارایی زیست‌محیطی کلزاکاران (باتوجه به بهره‌برداری از منابع آب و سایر جنبه‌های اقلیمی) در اکثر استان‌های ایران پرداخته شده است.یافته­ها: میانگین کارایی زیست‌محیطی کل کشور در حدود 73/0 طی دوره مورد بررسی می‌باشد که با بهبود نسبی کارایی زیست محیطی در هر سال افزایش یافته است و همچنین دارای اثرات سرریز مکانی است. اثرات مستقیم و غیرمستقیم بیانگر آن است که مصرف آب داخلی، درجه باز شدن، پیشرفت فناوری در بخش کشاورزی و ساختار صنعتی بر کارایی زیست محیطی کلزاکاران ایران تاثیر معنی‌داری دارد. اثرات کلی مکانی نشان داد که مصرف آب کل داخلی و ساختار صنعتی تأثیر معناداری بر کارایی زیست‌محیطی دارد.بحث و نتیجه­گیری: برای بهبود کارایی زیست محیطی با توجه به بهره‌برداری از منابع آب، دولت و شهروندان بایستی بر روی راه‌حل‌هایی مانند کاهش آلودگی، صرفه‌جویی در مصرف آب داخلی و تبدیل ساختار صنعتی تمرکز کنند. علاوه بر این، مدیران کشور باید تأثیرات مکانی این عوامل را در هنگام طراحی سیاست‌های دولتی در نظر بگیرند.