حق تأمین سلامتی مطلق ارباب رجوع در رابطه با کارگزاران با نگرشی قرآنی به کرامت انسانی

نویسندگان

1 گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشکدة الهیات، پردیس فارابی دانشگاه تهران، قم، ایران

doi
10.22059/jorr.2025.377604.1009469
چکیده

سلامت انسان در منظومة معارف اسلامی مفهومی چندبعدی است که محدود به بُعد جسمانی نیست، بلکه جنبه‌هایی همچون سلامت عقل، وجهة اجتماعی، باورهای دینی، ساختار خانوادگی و وضعیت اقتصادی را نیز شامل می‌شود. این مقاله با تکیه بر آموزه‌های قرآنی، روایی و تحلیل فقهی، به تبیین حق تأمین سلامت مطلق ارباب رجوع در ارتباط با کارگزاران می‌پردازد و نشان می‌دهد که مسئولان در نظام اداری و حکومتی در قبال سلامت همه‌جانبة مراجعان خود مسئولیت شرعی، اخلاقی و قانونی دارند. روش تحقیق در این مقاله، توصیفی‌ـ تحلیلی با بهره‌گیری از منابع فقهی، تفسیری و روایی معتبر است. یافته‌ها حاکی از آن است که هر گونه قصور یا رفتار آسیب‌زا از سوی صاحبان منصب، حتی به‌واسطة برخورد لفظی، بی‌اعتنایی یا فقدان نظارت بر زیرمجموعه، ممکن است موجب تضییع یکی از ابعاد سلامت ارباب رجوع شود که در این ‌صورت، آنان ضامن و مؤاخذ خواهند بود. در نهایت، مقاله نتیجه می‌گیرد که رعایت سلامت مطلق مراجعین نه‌تنها از حیث فقهی و قانونی الزام‌آور است، بلکه به‌ عنوان مصداقی از حفظ کرامت انسانی، مسئولیت الهی صاحبان قدرت نیز تلقی می‌شود.