بررسی تاثیر شرایط عملیات حرارتی دو مرحلهای در ریزساختار و خواص مکانیکی فولادهای TRIP
نویسندگان
1 دانشگاه تبریز
2 دانشگاه تبریز
3 دانشگاه صنعتی سهند
doi
چکیده
فولادهای TRIP که یکی از انواع فولادهای استحکام بالای پیشرفته میباشند به دلیل دارا بودن ترکیب بسیار مناسبی از استحکام و شکلپذیری در دهههای اخیر مورد توجه پژهشگران قرار گرفتهاند. آستنیت باقیمانده در ریزساختار علت اصلی خواص مکانیکی مناسب این فولادهاست که با اعمال تغییر شکل مکانیکی به مارتنزیت تبدیل میشود و باعث بهبود خواص مکانیکی فولاد میگردد. ریزساختار خاص فولادهای TRIP از طریق یک عملیات حرارتی دو مرحلهای شامل آنیل میان بحرانی و پیرسازی میانی حاصل میگردد. دمای هریک از این مراحل تاثیر بسزایی بر ریزساختار نهایی و خواص مکانیکی دارد. در این تحقیق اثر دمای مراحل دوگانه در ریزساختار فولادهای با ترکیب Fe-0.2C-1.5Si-1.5Mn مورد مطالعه قرار گرفت. سه دمای 770، 790 و 810 درجه سانتیگراد برای عملیات آنیل و نیز سه دمای 370، 350 و 330 درجه سانتیگراد برای عملیات پیرسازی میانی انتخاب گردید. برای اندازهگیری مقدار آستنیت باقیمانده از آزمایش پراش اشعه ایکس استفاده شد. استحکام و شکلپذیری فولادها نیز از طریق تست کشش حاصل گردید. با افزایش دمای آنیل میان بحرانی مقدار آستنیت باقیمانده، درصد وزنی کربن در آستنیت و استحکام ابتدا افزایش و سپس کاهش مییابد. همچنین مقدار آستنیت باقیمانده و درصد وزنی کربن در آن با بالا رفتن دمای پیرسازی، کاهش مییابد که باعث کاهش استحکام و شکل پذیری میگردد.