پتانسیل مدل رگرسیون بردار پشتیبان هیبریدی برای پیشبینی دبی رسوبی رودخانه(مطالعه موردی: رودخانه کشکان-لرستان)
نویسندگان
1 دانشیار، گروه مهندسی عمران، دانشگاه آزاد اسلامی واحد خرم آباد، خرم آباد، ایران
2 استادیارگروه عمران، مرکز تحقیقات مواد و انرژی، واحد دزفول، دانشگاه آزاد اسلامی، دزفول، ایران.
3 دکترای علوم ومهندسی آب، بخش تحقیقات حفاظت خاک و آبخیزداری، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان لرستان، سازمان تحقیقات،
doi
چکیده
ارائه یک مدل پیشبینی قوی و قابل اعتماد برای میزان دبی رسوبی رودخانه ها یک کار ضروری برای چندین دیدگاه محیطی و ژئومورفولوژیکی از جمله کیفیت آب، پایداری مهندسی بستر رودخانه و زیستگاههای آبی است. در این تحقیق، یک رویکرد هوشمند ترکیبی جدید مبتنی بر رویکرد مدل رگرسیون بردار پشتیبان برای پیشبینی دبی رسوبی رودخانه توسعه داده شده است. بدین منظور در این پژوهش از دو الگوریتم بهینه سازی شامل کرم شب تاب و گرگ خاکستری برای مدلسازی دبی رسوبی رودخانه بکار برده شد. جهت مدلسازی از آمار و اطلاعات ایستگاه هیدرومتری رودخانه کشکان واقع در استان لرستان بعنوان مطالعه موردی طی 7 سناریو ترکیبی از پارامترهای ورودی در سالهای 1373-1403 استفاده شد. به منظور ارزیابی عملکرد مدلها از معیارهای ارزیابی ضریب همبستگی، ریشه میانگین مربعات خطا، میانگین قدر مطلق خطا و ضریب نش ساتکلیف استفاده شد. نتایج نشان داد سناریو های ترکیبی در مدلهای مورد بررسی باعث بهبود عملکرد مدل می شود. همچنین نتایج حاصل از معیار ارزیابی نشان داد مدل رگرسیون بردار پشتیبان-کرم شب تاب دارای ضریب همبستگی 970/0 ، ریشه میانگین مرعات خطا (ton/day) 145/0 ، میانگین قدر مطلق خطا (ton/day) 080/0 و ضریب نش ساتکلیف 980/0 در مرحله صحت سنجی برخوردار است. در مجموع نتایج نشان داد استفاده از مدلهای هوشمند مبتنی بر رویکرد رگرسیون بردار پشتیبان می تواند رویکردی موثر در پایداری مهندسی رودخانه باشد.