فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: فرهنگ اطلاعاتی مفهوم نوینی است که بیانگر جهت‌‌گیری سازمان به اطلاعات، و نیز ارزش‌‌ها، هنجارها و رفتارهای مرتبط با اطلاعات در سازمان است. پرداختن به این مفهوم به ویژه در سازمان‌‌های دانش‌‌بنیان مانند دانشگاه‌‌ها اهمیت زیادی دارد. از این‌رو، هدف پژوهش حاضر ارائه مدلی برای سنجش فرهنگ اطلاعاتی در دانشگاه‌‌های دولتی ایران است.روش‌شناسی: پژوهش حاضر از نوع کاربردی است که با رویکرد ترکیبی اکتشافی انجام شد. جامعه آماری پژوهش اعضای هیأت علمی دانشگاه‌‌های دولتی ایران بودند. اعضای نمونه پژوهش در بخش کیفی با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند و در بخش کمّی با استفاده روش نمونه‌گیری تصادفی انتخاب شدند. در بخش کیفی برای گردآوری داده‌‌ها از مصاحبه نیمه‌ساختاریافته استفاده شد که بعد از تحلیل مصاحبه‌‌ها و کدگذاری داده‌‌ها، مدل مفهومی پژوهش تدوین گردید. در ادامه برای سنجش اعتبار مدل پژوهش، داده‌‌های کمّی با کمک پرسشنامه محقق‌‌ساخته گردآوری شدند که برای بررسی برازش مدل پژوهش از روش معادلات ساختاری و نرم افزار لیزرل استفاده شد.یافته‌ها: با تحلیل داده‌های کیفی، 57 کد اولیه به عنوان مؤلفه‌های شکل‌‌دهنده فرهنگ اطلاعاتی شناسایی شدند که این کدها در قالب 16 مقوله فرعی و 4 مقوله اصلی دسته‌بندی گردیدند. در بخش کمّی، برازش مدل پژوهش نشان داد، مدل فرهنگ اطلاعاتی دانشگاه‌‌های دولتی ایران از برازش بالایی برخوردار است. بدین ترتیب، برای سنجش فرهنگ اطلاعاتی در دانشگاه‌‌های دولتی ایران می‌‌توان از این مدل شامل 4 بُعد اصلی ارزش‌‌ها و هنجارهای اطلاعاتی، بهره‌‌مندی از فناوری‌‌های اطلاعاتی و ارتباطی، مدیریت اطلاعات و ارتباطات و تعاملات بهره گرفت.نتیجه‌گیری: پژوهش حاضر با ارائه مدل فرهنگ اطلاعاتی، امکان سنجش و پایش فرهنگ اطلاعاتی را در دانشگاه‌‌های دولتی ایران فراهم کرده است. همچنین این پژوهش می‌‌تواند مبنایی برای انجام پژوهش‌‌های بیشتر در این زمینه و بسط مبانی نظری این حوزه باشد.