بررسی تطبیقی نقش طبقات و گروه های اجتماعی در انقلاب مشروطه و انقلاب اسلامی

نویسندگان

1 دکتری علوم سیاسی دانشگاه شاهد، تهران، ایران

doi
چکیده

هدف اصلی پژوهش حاضر بررسی تطبیقی نقش طبقات و گروه‌های اجتماعی در انقلاب مشروطه و انقلاب اسلامی است. باتوجه به بررسی های صورت گرفته شباهت طبقات فوق الذکر در انقلاب مشروطه و انقلاب اسلامی به قرار زیر می باشد. طبقه متوسطه: در هر دو انقلاب این طبقه شامل اقشار بازاری و تکنوکرات ها بودند. طبقه کارگر: در هر دو انقلاب علت اعتراض طبقه کارگر، رکود اقتصادی بود. طبقه دهقان: از دلایل شورش این طبقه در هر دو انقلاب، ضعف و بحران دولت مستقر بود. طبقه زمین دار: در هر دو انقلاب وجود اصلاحات از سوی دولت جهت نظارت بر این طبقه بود. طبقه روشنفکر: نقطه مرکزی در هر دو انقلاب مبارزه با استبداد شاهنشاهی بود. طبقه بازاری: در هر دو انقلاب بازاری ها خواهان تسلط بر سرنوشت سیاسی و اقتصادی بودند. طبقه روحانی: هدف اصلی روحانیون از بین بردن قدرت مطلق شاه بود. همچنین در خصوص وجوه افتراق طبقات در انقلاب مشروطه و انقلاب اسلامی بایستی به موارد ذیل اشاره کرد. طبقه متوسط: در مشروطه خواسته سیاسی بود ولی در انقلاب اسلامی هدف فرهنگی بود. طبقه کارگر: در انقلاب مشروطه نقش روسیه در رشد جنبش کارگری بیشتر بود. طبقه دهقان: دهقانان در مشروطه از نقش گسترده تری نسبت به انقلاب اسلامی برخوردار بودند. طبقه زمین دار: در انقلاب مشروطه املاک خالصه ولی در انقلاب اسلامی اصلاحات ارضی بود. طبقه روشنفکر: در انقلاب مشروطه هدف عدم ایدئولوژی کردن دین بود ولی در انقلاب اسلامی هدف ایدئولوژی کردن دین بود. طبقه بازاری: در مشروطه اعتراض اقتصادی بود ولی در انقلاب اسلامی فرهنگی و اجتماعی بود. طبقه روحانی: در انقلاب مشروطه شیوه رهبری پراکنده بود ولی انقلاب اسلامی منسجم و مستقل بود.