فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: هدف پژوهش حاضر شناسایی و مرور مطالعات اولیه‌ای است که با بکارگیری نیازهای روانشناختی برای حل مسائل مرتبط با حوزه فناوری اطلاعات منتشر شد‌ه‌اند. همچنین با طبقه‌بندی این مطالعات و بررسی زمینه‌های بکارگیری، یک چارچوب مناسب در اختیار پژوهشگران و طراحان محصولات حوزه فناوری اطلاعات قرار دهد. روش‌شناسی:این مطالعه با رویکردی کیفی، براساس روش «مطالعه نگاشت نظام‌مند» و با استفاده از چارچوب 5 مرحله‌ای پترسِن و همکاران (2008) انجام شده است. در مجموع، 1152 پژوهش با دسترسی کامل، بدون محدودیت زمانی و با جستجو در پایگاه‌های علمی معتبر داخلی و خارجی، شناسایی و از طریق معیارهای انتخاب، گروهی شامل 45 پژوهش انتخاب شد. پژوهش‌های منتخب براساس معیارهای به‌دست آمده، طبقه‌بندی و با استفاده از روش تحلیل محتوای کمّی و آمار توصیفی تحلیل شدند. یافته‌ها: در دو دهه اخیر، بکارگیری نیازهای روانشناختی کاربر در قالب استفاده از نظریه‌‌های شناخته ‌شده یا ذکر مؤلفه‌های نیاز (بدون اشاره به نظریه مشخص) و یا یک مفهوم کلی در حل مسائل مرتبط با طیف وسیعی از محصولات حوزه فناوری اطلاعات افزایش یافته است. بررسی مطالعات اولیه، سه زمینه موضوعی برای بکارگیری نیازهای روانشناختی را نشان می‌دهد: 1) طراحی تجربه کاربر، 2) تحلیل جنبه‌های کیفی محصول و 3) تحلیل رفتار کاربر. نتیجه‌گیری: بررسی عمیق پیشینه ادبیات این سه زمینه و نگاشت آن‌ها با معیارهای طبقه‌بندی پژوهش‌های منتخب (زمان، نوع محصول، نحوه بکارگیری نیاز و روش‌شناسی) مرزبندی و ویژگی‌های این سه زمینه را به‌ عنوان یک نقشه ذهنی برای پژوهشگران روشن کرده است.