مروری نظاممند بر توسعه هستیشناسیها با استفاده از فولکسونومی
نویسندگان
1 استادیار، گروه زبانشناسی همگانی، پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران، تهران، ایران.
2 دانشجوی دکتری علم اطلاعات و دانششناسی، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران.
3 دانشیار، گروه علم اطلاعات و دانششناسی دانشگاه قم، قم، ایران
4 استادیار، گروه علم اطلاعات و دانششناسی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.
5 استادیار، گروه علم اطلاعات و دانششناسی، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران.
doi
10.22091/stim.2020.6002.1448چکیده
هدف: هدف پژوهش حاضر ایجاد تصویری روشن از پژوهشهای توسعه هستیشناسیها با استفاده از فولکسونومی به عنوان ابزار معنایی در راستای مدیریت اطلاعات در محیطهای الکترونیکی است.روششناسی:این مطالعه به روش مرور نظاممند انجام گرفته است. به همین منظور پس از تعیین سوالات و معیارهای ورود و خروج منابع، با جستجو در پایگاههای اطلاعاتی 87 مقاله بین سالهای 2019-2003 به دست آمد. در نهایت پس از غربال در مراحل مختلف، 29 مقاله (27 مقاله به زبان انگلیسی و دو مقاله به زبان فارسی) مورد مطالعه عمیق قرار گرفته و تحلیل شدند. برای استخراج دادهها، ابتدا فرم استخراج دادهها در اکسل به صورت دستی طراحی شد و دادههای استخراج شده با استفاده از نرمافزار اکسل آنالیز و نمودارهای مربوطه رسم شدند.یافتهها: برآیند مطالعه حاضر نشاندهندهی آثار مثبت هستیشناسی مبتنی بر فولکسونومی در محورهای موضوعی مهم شامل سازماندهی و بازیابی اطلاعات و یادگیری خودکار است. افزایش محبوبیت این ابزار معنایی در فضای مجازی در بین کاربران میباشد. همچنین برای تعیین روابط معنایی غنی و دقیق برچسبها به بهرهمندی از مجموعه دادههای بزرگتر تاکید شده است. استفاده از معنای پنهان در فولکسونومی برای بهبود هستیشناسیها و کشف مکمّل همزیستی هستیشناسیها و فولکسونومی و بهرهمندی از تفاوتهای بین آنها نیز میتواند برای تکامل وب معنایی مفید باشد.عامل مهم بر تاکید استفاده از معنای پنهان فولکسونومی، پتانسیل بالای فولکسونومی در افزایش ایجاد روابط معنایی است.نتیجهگیری: هرچند مطالعات کاربرد فولکسونومی در توسعه هستیشناسیها از سال 2003 آغاز شده است، اما با گذشت زمان بسیار طولانی، همچنان محدویت معنایی در فولکسونومی، موضوع چالشبرانگیزی است. با توجه به اهمیت تلفیق فولکسونومی و هستیشناسی در بهبود روابط معنایی در نظامهای اطلاعاتی و کسب دادههای مفید از این برچسبها، برای درک بهتر نیازهای اطلاعاتی کاربران، کماکان نیاز به مطالعات بیشتر در دستیابی به راهکارهایهای مؤثر در رفع ابهامات معنایی برچسبها و ساختارمند نمودن آنها است. نتایج این مطالعه میتواند چشماندازهای پژوهشی تازهای را برای متخصصان در عرصهی مدیریت اطلاعات و وب معنایی ترسیم نماید.