تحلیل ساختار فکری مطالعات ربط در بازیابی اطلاعات در وبگاه علوم (Web of Science) طی سالهای 2009- 2018
نویسندگان
1 استاد، گروه علم اطلاعات و دانششناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران.
2 دانشجوی دکتری، گروه علم اطلاعات و دانششناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران
doi
10.22091/stim.2021.5784.1418چکیده
هدف: پژوهش حاضر جهت بررسی تولیدات علمی حوزه ربط در بازیابی اطلاعات به شناسایی مهمترین نویسندگان، کشورها و خوشههای موضوعی این حوزه پرداخته و از فنون تحلیل همنویسندگی و همواژگانی به منظور ترسیم نقشه علمی با بهرهگیری از نرمافزارهای دیداریسازی علم استفاده نموده است. روششناسی: پژوهش حاضر از نوع کاربردی بوده و با استفاده از روشهای علمسنجی و با فن تحلیل همنویسندگی و همواژگانی انجام شده است. جامعه آماری شامل 2530 مقاله نمایه شده در وبگاه علوم در حوزه ربط در بازیابی اطلاعات در بازه زمانی 2009 تا 2018 میباشد که با استفاده از روشهای آمار توصیفی در نرمافزارهای VOSviewer، Premap و Bibexcel بررسی شدهاند. یافتهها: یافتههای پژوهش نشان داد که بیشترین سهم مقالات تولیده شده با 293 عنوان مربوط به سال 2015 میباشد. نقشه همکاری نویسندگان نمایانگر 6 خوشه است که «هوآنگ»[1]، «خوزه»[2]، «دی ریک»[3]، «زاکون»[4]، «سانگ»[5]، و «شولر»[6] در مرکزیت این خوشهها قرار دارند و بیشترین مشارکت را در شبکه علمی همکاری نویسندگان داشتهاند. همچنین مشخص شد کشورهای آمریکا، چین، انگلستان، کانادا، هندوستان و فرانسه از بیشترین مشارکت در شبکه علمی همکاری بین کشورها برخوردار بودهاند. یافتههای مربوط به تحلیل همواژگانی نیز منجر به شکلگیری شش خوشه در این حوزه شد که از مهمترین خوشهها میتوان به بازیابی اطلاعات، موتورهای جستجو و بازخورد ربط اشاره کرد. نتیجهگیری:افزایش تولیدات علمی در حوزه ربط در بازیابی اطلاعات بیانگر اهمیت روزافزون این حوزه در علم اطلاعات و دانششناسی میباشد. نتایج تحلیل خوشههای موضوعی به دست آمده در این پژوهش حاکی از آن است که محققان این حوزه همچنان که اصول کلی و سنّتی این حوزه را مورد بررسی قرار میدهند، از تحولات جدید در این حوزه نیز غافل نبودهاند و بهطور همزمان همه موارد را مورد مطالعه قرار میدهند.