فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ژئواکونومی به یکی از فاکتورهای نوظهور تأثیرگذار جهانی در سطح استراتژیک تبدیل شده است. این شاخص متأثر از روندهای متداخل و پیچیده سیاسی و اقتصادی در جهت منافع کشورها در یک دینامیسم منطقه‌ای و بین‌المللی شکل می‌گیرد. از این منظر امضای موافقت‌نامه تجارت ترجیحی بین جمهوری اسلامی ایران و اتحادیه اقتصادی اوراسیا و توسعه آن به موافقت‌نامه تجارت آزاد را می‌توان یک شاخص تأثیرگذار در سطح ژئواکونومیک در نظر گرفت. در این چارچوب و با عنایت به ضرورت‌های فهم روندهای متعارض و متداخل در خلال دینامیسم‌های ژئواکونومیک، پژوهش حاضر در پی پاسخ به این سؤال است که چه پیشران‌ها و پس‌ران‌های ژئواکونومیکی در قبال ایران و اتحادیه اقتصادی اوراسیا وجود دارند؟ در پاسخ، از جمله مهم‌ترین پیش‌ران‌ها می‌توان به حضور ایران در فرایند همگرایی اوراسیایی، خروج از بن‌بست ژئوپلیتیک، دست‌یابی به یک مکانیسم ضدتحریمی در اوراسیا به ویژه در بازه پس از جنگ اوکراین و شکل‌دهی به بلوک انرژی اوراسیایی در ژئواکونومی جدید منطقه‌ای و بین‌المللی اشاره کرد. مهم‌ترین پس‌ران‌های ساختاری و اقتصادی-سیاسی نیز مؤلفه‌هایی همچون لزوم تغییرات در ساختار اقتصاد خرد و کلان داخلی ایران، فراهم آوردن زیرساخت‌های نرم‌افزاری و سخت‌افزاری، اختلافات سیاسی-اقتصادی داخلی در اتحادیه اوراسیا و تغییر روندهای ژئواکونومیک میان منطقه‌ای تأثیرگذارند. این مقاله با استفاده از چارچوب مفهومی ژئواکونومی، مبتنی بر رویکرد استنتاجی- قیاسی و با استفاده از توصیف، توضیح و تحلیل در پی پاسخ به سؤال اصلی و اثبات فرضیه است.