تبیین و مقایسۀ طبقه‌بندی‌های علوم در تمدّن اسلامی و تمدن غرب

نویسندگان

1 استادیار گروه معارف اسلامی دانشگاه پیام نور، ایران

2 استادیار گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی دانشگاه پیام نور ، ایران

3 استادیار گروه علم اطلاعات و دانش شناسی دانشگاه پیام نور، ایران

doi
10.22091/stim.2018.3558.1250
چکیده

هدف: دانشمندان بسیاری بر اساس معرفت‌شناسی و هستی‌شناسی خود به طبقه‌بندی علوم پرداخته‌اند. هدف این مطالعه تبیین و مقایسۀ رده‌بندی‌های علوم در تمدن اسلامی و تمدن غرب و کشف تفاوت‌ها و تشابهات آنهاست. روش: این مطالعه از نوع تحلیلی و به روش مرور متون انجام شده است. یافته‌ها: دانشمندان مسلمان ملاک‌هایی «بومی» برای طبقه‌بندی علوم در نظر گرفتند. آموزه‌های وحی، تعالیم نبوی و اعتقاد به معاد این طبقه‌بندی‌ را متأثر کرد. دانشمندان غربی با نگاه نو و ویژه به جهان، به طبقه‌‌بندی علوم پرداختند و اساس آن را جدا کردن دین و فلسفه از علوم تجربی و اولویت دادن به علوم تجربی و طبیعی دانستند. نتیجه‌گیری: توجه به تفاوت در اصول طبقه‌بندی علوم در تمدن اسلامی و تمدن غرب برای سازماندهی به آموزش علوم انسانی و اسلامی و نیز رده‌بندی‌های کتابخانه‌ای برای متون و مدارک مرتبط با فرهنگ، ادبیات، تاریخ و جغرافیای ملل اسلامی سازنده است و می تواند در این باب راهگشا باشد.