نقش تجار ابریشم و نوغانداران گیلان در تحولات اجتماعی و سیاسی انقلاب مشروطه
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری تاریخ ایران بعد علوم و تحقیقات، از اسلام، واحد دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
2 استادیار گروه تاریخ، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی
3 دانشیار گروه تاریخ، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی
doi
10.30465/ehs.2025.51681.2039چکیده
ابریشم گیلان در بازار اقتصادی شمال ایران نقش مهمی در عصر قاجار داشت. در نتیجه بخش عظیمی از مردم گیلان اعم از تولیدگنندگان و بازرگانان این محصول با اقتصاد ابریشم در ارتباط بودند. اما سیاستهای اقتصادی دولت از نظر داخلی و خارجی منافع باشندگان ابریشم را تامین نکرد. علاوه بر فشار دولت ایران بر اقتصاد ابریشم، بازرگانان حامی روسیه با توجه به موقعیتهای گسترده اقتصادی ناقض منافع تولیدکنندگان و بازرگانان این حوزه بودند. از این رو مخالفت با سیاستهای اقتصادی حکومت مرکزی از سوی تولیدکنندگان و تجار ابریشم توام با آغاز مشروطیت، بهانه ورود این گروهها جهت حضور در رخدادهای سیاسی و اجتماعی مشروطه شد. مقاله حاضر در پی این پرسش است که نقش تجار و نوغانداران ابریشم گیلان در تحولات اجتماعی و سیاسی انقلاب مشروطه چه بود؟ یافتههای پژوهش نشان میدهد، منافع تولیدکنندگان و بازرگانان ابریشم توام با افزایش فشار دولت و حکومت محلی موجب شد تا اتحادی بین آنان با دهقانان و مجاهدان مشروطهخواه جهت مشارکت در جنبش مشروطهخواهی صورت پذیرد. پژوهش پیشرو با استفاده از روش تاریخی و به شیوه تحلیلی و با استفاده از دادههای کتابخانهای و اسنادی انجام میگیرد.