برآورد تابع تقاضا و ارزش اقتصادی آب در تولید سورگوم علوفه‌ای در منطقه سیستان

نویسندگان

1 استادیار گروه مهندسی آب دانشکده آب و خاک دانشگاه زابل

2 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد اقتصاد مالی.

doi
چکیده

    اصلاح نظام قیمت­گذاری مبتنی بر ارزش اقتصادی آب در بخش کشاورزی، یکی از کارآمدترین ابزارهای مدیریت تقاضا است که به تنظیم الگوی مصرف آب در این بخش منجر می­شود. با اصلاح تعرفه­های آب در بخش کشاورزی، می­توان امیدوار بود که مقدار تقاضای آب کاهش یافته و زمینه صرفه­جویی و ذخیره­سازی آن فراهم گردد. هدف این مطالعه، تعیین ارزش اقتصادی آب کشاورزی از دید تقاضاکنندگان با استفاده از رهیافت تابع تولید، در مزارع زیر کشت سورگوم علوفه­ای در منطقه سیستان در سال 94 می­باشد. برای تعیین ارزش اقتصادی آب، توابع انعطاف­پذیر و انعطاف‌ناپذیر مورد استفاده قرار گرفت. پس از برآورد این توابع، بمنظور انتخاب بهترین شکل تابع تولید از فرض­های کلاسیک و آزمون­های اقتصاد­سنجی استفاده شد. بر اساس نتایج، تابع       کاب­داگلاس به عنوان تابع برتر تولید انتخاب شد. قدر­مطلق کشش خود­قیمتی تقاضای مشتق­شده آب 25/2 محاسبه شد که بزرگ­تر از یک بودن مقدار این کشش نشان می­دهد که سیاست­های قیمتی می­توانند عامل مهمی در کنترل مصرف نابهینه این نهاده با­ارزش باشند. بهره­وری نهایی تولید 3/0 و ارزش اقتصادی آب 450 ریال به ازای هر متر­مکعب آب به­دست آمد که اختلاف 5/55 درصدی با قیمت آب­بها دارد. بنابراین پیشنهاد می­شود با حذف تدریجی اختلاف قیمت­ها، ارزش آب را به جایگاه واقعی خود نزدیک­تر کرده و در مصرف این نهاده در منطقه مورد مطالعه صرفه‌جویی شود.