فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

احمد بن محمد، از فقهای صاحب‌سبک قرن دهم هجری است، به‌سبب تحقیقات دقیق و پرهیزکاری، به محقق معروف است؛ روش فقه‌پژوهی او چنان ویژگی‌های برجسته‌ای دارد که مکتب خاصی را در ادوار فقه به خود اختصاص داده است. یکی از آثار وی مجمع الفایده و البرهان، در شرح ارشاد الاذهان علامه حلی است، که به نوآوری در فقه امامیه، شهرت یافته است. او در این اثر مهم، همانند فقیهان سلف به کتاب و سنت استناد کرده و از نهاد عقل به فراوانی در معانی گوناگون، قواعد فقهی، اصول عملی، عقل قطعی و... استناد می‌کند؛ آن‌گونه که گاهی با تکیه بر آن، نظریه‌های مشهور را به چالش می‌کشد و در این روند بر پایۀ اصول فقهی، برای حوادث واقعه، نظریاتی ارائه می‌دهد. این پژوهش با روش تحلیلی- توصیفی به بررسی نقش و کاربرد دلیل عقلی در این کتاب پرداخته و به این نتیجه دست یازیده است که وی به‌دلیل عقلی نگاه خاصی داشته و به استناد برخی از نظریات فقهی را که پشتوانه‌ای جزء شهرت نداشته، به چالش کشیده و فتاوای منحصربه‌فرد داده است.