بررسی کاربردپذیری ابزارهای رابط موجود در پیشینه‌های کتابشناختی کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران برای نمایش روابط کتابشناختی: ضرورت بازنگری در استاندارد‌های مورد استفاده

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری علم اطلاعات و دانش شناسی/دانشگاه شهید چمران اهواز

doi
10.22091/stim.2017.316.1021
چکیده

هدف: هدف از پژوهش حاضر ارائه تصویری از ابزارهای رابط در پیشینه‌های کتابشناختی کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران و تطبیق آن‌ها با انواع روابط کتابشناختی مطرح در طبقه‌بندی‌های تیلت، اسمیراگلیا، و الگوی اف.آر.بی.آر. بود تا از این طریق بتوان به میزان تجانس آن‌ها با یکدیگر پی برد.روش/ رویکرد پژوهش: روش پژوهش از نوع مطالعات انطباقی بود، به این صورت که ابتدا به شناسایی ابزارهای رابط موجود در پیشینه‌های کتابشناختی با استفاده از استانداردهای مورد استفاده، سپس به انطباق آن‌ها با انواع روابط کتابشناختی پرداخته شد.یافته‌ها: نتایج نشان داد برخی از مناطق نمایش دهندۀ تنها یک نوع از انواع روابط کتابشناختی هستند، درحالی‌که برخی دیگر نشان دهندۀ دو یا بیش از دو نوع از انواع روابط در هر یک از طبقه‌بندی‌های تیلت، اسمیراگلیا، و اف.آر.بی.آر. هستند. علاوه بر این ، رابطۀ کل-جزء (26%) در طبقه‌بندی تیلت، و رابطه اثر با اثر (11%) و کل-جزء در سطح اثر (14%) در طبقه‌بندی اف.آر.بی.آر بیشترین درصد فراوانی را در تعداد مناطق داشتند.نتیجه‌گیری: توجه به نمایش روابط کتابشناختی در الگوها و استاندارد‌های جدید، تغییر رویکرد‌های فهرستنویسی به سوی نمایش انواع روابط کتابشناختی و برقراری ارتباط میان آثار مختلف، به‌خصوص آثاری که دارای خانواده‌های کتابشناختی وسیعی هستند را ایجاب می‌کند