ارزیابی عملکرد روش ANFIS و مدل درختی M5 در مدل سازی ضریب دبی سرریز کرامپ

نویسندگان

1 گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

2 گروه مهندسی عمران، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهر، اهر، ایران

3 گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

doi
چکیده

در این تحقیق برای ارزیابی عملکرد روش سیستم استنتاج فازی- عصبی تلفیقی (ANFIS) و مدل درختی M5 در مدل­سازی ضریب دبی جریان سرریز کرامپ از داده‌های آزمایشگاهی استفاده گردید. نتایج 174 دسته داده حاصل از آزمایش انجام‌گرفته با مدل فیزیکی، در 16 سناریو با ترکیب‌ پارامترهای ورودی مختلف و با استفاده از مدل درختی M5 و روش ANFISجهت برآورد ضریب دبی جریان سرریز کرامپ به عنوان پارامتر خروجی مورد استفاده قرار گرفت. داده­های آزمایشگاهی موجود در چهار مرحله جهت آموزش درصد باقی مانده جهت آزمون استفاده شد. نتایج به دست آمده از تحقیق نشان داد هر دو روش، نتایج تقریباً نزدیک به هم در سناریوهای با تقسیم بندی‌های یکسان داده‌های آموزش و آزمون ارائه می‌دهند. بهترین سناریوی (سناریو 12) روش ANFIS با 70 درصد داده‌های آزمایشگاهی برای آموزش و 30 درصد دیگر برای آزمون، با بیش‌ترین ضریب تبیین و کمترین خطای محاسبه گردید. همچنین بهترین سناریوی (سناریو 1) مدل درختی M5 با 75 درصد داده‌های آزمایشگاهی برای آموزش و 25 درصد برای آزمون با بیش‌ترین ضریب تبیین و کمترین خطای محاسبه گردید. نتایج بدست آمده نشان داد، در محدوده داده‌های مورد استفاده در این تحقیق، گرچه روش ANFIS عملکرد بهتری در برآورد ضریب دبی جریان سرریز کرامپ دارد ولی مدل درختی M5 روابط خطی ساده، کاربردی و قابل فهم تری ارائه می کند.