مطالعه کمی و کیفی استفاده مجدد از زهاب زهکش‌های نواحی غربی منتهی به دریای خزر و مرکزی در استان گلستان

نویسندگان

1 استادیار گروه سازه و منابع آب، دانشکده مهندسی آب و خاک، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران.

2 دانش‌آموخته دکتری علوم و مهندسی آب-آبیاری و زهکشی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران.

doi
10.22112/jwwse.2025.499846.1433
چکیده

ایران یکی از کشورهایی است که به‌واسطه تغییرات اقلیمی و بروز پدیده خشکسالی با مشکلات کم­آبی مواجه شده است. یکی از راه‎کارهایی که می­تواند در تعدیل مشکلات کم­آبی راه‎گشا باشد، استفاده مجدد از زهاب کشاورزی است. در این تحقیق، به‌منظور بررسی استفاده مجدد از زهاب زهکش­ها در مصارف کشاورزی و صنعتی  از 11 زهکش اصلی در استان گلستان در سال زراعی­ 1402-1403 نمونه­برداری انجام شد. پارامترهای مورد نیاز برای طبقه­بندی رده آب در مصارف کشاورزی (طبقه­بندی ویلکوکس) و مصارف صنعتی (شاخص لانژلیه و رایزنر) اندازه­گیری و محاسبه شد. نتایج نشان‎داد که کیفیت آب به‌لحاظ شوری و مصرف در اراضی کشاورزی با توجه به طبقه­بندی ویلکوکس در رده خیلی شور قرارداشته و از نظر شاخص لانژلیه و رایزنر برای مصارف صنعتی به‌ترتیب فوق‎اشباع (تمایل به رسوب CaCO3)، نسبتاً رسوب‎ده و کمی خورنده بوده است. با توجه به نتایج، برای استفاده از این آب­ها در مصارف کشاورزی نیاز به تمهیدات مدیریتی و پایش سالانه شوری از جمله آب‌شویی و برای استفاده در مصارف صنعتی نیاز به کنترل فرآیند خورندگی در شبکه است.