نقش مولفه‌های کالبدی – محیطی بر پایداری اجتماعی در محله بان برز شهر ایلام

نویسندگان

1 دانشیارگروه شهرسازی، دانشکده هنرو معماری، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

2 کارشناس ارشد جغرافیا وبرنامه ریزی شهری، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

3 استادیار گروه جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

4 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه تبریز، پردیس بین الملل ارس، ایران

doi
10.22077/jgdms.2024.7302.1080
چکیده

 هدف این پژوهش بررسی نقش مولفه‌های کالبدی – محیطی بر پایداری اجتماعی در محله بان برز شهر ایلام است این شهر اخیراً از رشد جمعیتی و کالبدی چشمگیری برخوردار بوده است، از جمله نتایج این رشد شتابان ناهمگون شکل گیری مناطق اسکان غیر رسمی در این شهر است. مقاله حاضر با روش توصیفی تحلیلی و روش گردآوری اطلاعات به‌صورت کتابخانه‌ای و میدانی به‌کمک پرسش‌نامه انجام یافته‌است. متغیر مستقل را شاخص‌های کالبدی- محیطی و متغیر وابسته این پژوهش شاخص‌های پایداری اجتماعی است. جامعه آماری پژوهش را ساکنین محله بان برز شهر ایلام تشکیل می‌دهند و روش نمونه گیری به‌صورت تصادفی بوده که بر اساس فرمول کوکران تعداد نمونه 384 نفر تعیین شد. جهت تجزیه و تحلیل داده‌ها در نرم‌افزار SPSS از آزمون همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون و آنوا استفاده شده‌است. متغیرهای فرم فضا، نفوذپذیری، فضای سبز در مجموع 8/78 درصد از تغییرات را در پایداری اجتماعی پیش‌بینی، می‌نمایند. بالاترین ارتباط معناداری مربوط به فرم و فضا (01/0> P، 0542/0 r=) و پایین‌ترین ضریب همبستگی مربوط به مولفه محصوریت (01/0> P، 0438/0r=) است. تأثیر متغیرهای کالبدی – محیطی نشان داد که تمام متغیرهای شش‌گانه (فرم فضا، نفوذپذیری، کف‌سازی و مبلمان شهری، فضای سبز، محصوریت، رنگ آمیزی و ظاهر ابنیه) تأثیر مستقیم بر پایداری اجتماعی در محدوده مورد مطالعه دارند. نتایج تحلیل رگرسیون نیز نشان داد که در حالت کلی بین مؤلفه‌های مولفه‌های کالبدی – محیطی با پایداری اجتماعی رابطه مستقیم و پیوستگی معنادار آماری وجود دارد.