نقش و عملکرد زنان در مجلس شورای اسلامی دوره پنجم (1375-1379ش)

نویسندگان

1 دانشیار گروه تاریخ دانشگاه تهران، تهران، ایران.

doi
10.30465/sehs.2023.45314.1910
چکیده

پارلمان به‌عنوان یک نهاد مدنی مدرن در ایران، در سنجش با سایر کشورهای خاورمیانه سابقۀ قدیمی‌تری دارد. پس از پیروزی جنبش مشروطه، زنان در ساختارهای فرهنگی، اجتماعی، سیاسی و اجرایی جامعۀ ایران، نسبت به دوره‌های پیشین از موقعیت بهتری برخوردار شدند. پس از پیروزی انقلاب اسلامی، جایگاه زنان در حوزه‌های مختلف نه تنها کاهش پیدا نکرد، که در بعضی موارد افزایش هم یافت. در دورۀ پنجم مجلس شورای اسلامی (1375-1379ش) مشارکت زنان از نظر کمی و کیفی، بهبود چشم‌گیری داشت. در این دوره، تعداد نمایندگان زن به 14 نفر افزایش یافت. این نمایندگان با کمک سایر همتایان خویش، کمیسیون زنان، جوانان و خانواده را تشکیل دادند و از منظر مسائل زن و خانواده به قانون‌گذاری پرداختند. آن‌ها با نقش‌آفرینی و حضور مؤثر در تهیه پیش‌نویس، ارائۀ طرح‌ها و فعالیت‌های بین‌‌المجالس، با تصویب قوانین مهمی به رشد و تعالی زن و خانواده در جامعه کمک کردند. تحقیق حاضر، با بهره‌گیری از روش پژوهش کیفی و رویکردی تحلیلی-توصیفی، در پی پاسخ به این پرسش است که فعالیت نمایندگان زن در دوره پنجم مجلس شورای اسلامی، چه پیامدهایی برای جایگاه بانوان در جامعه داشت. فرضیۀ پژوهش چنین است که نمایندگان زن با حمایت نهادهای مدنی و فعالیت هدفمند در پارلمان، با تصویب و اصلاح قوانین، به پیشرفت موقعیت زنان در جامعه کمک کردند.