فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

صحت ضمان به‌عنوان یک عقد تبعی منوط به وجود دین است. از این‌رو، دین غیرموجود ضمانت‌شدنی نیست. در نکاح در زمینۀ اینکه منشأ نفقۀ زوجه تمکین است یا نکاح یا قوامیت زوج، اختلاف ‌نظر وجود دارد و این اختلاف به‌‌ویژه خود را در بحث اعتبار ضمانت از نفقۀ آتی نشان می‌دهد. مشهور فقها با پذیرش رابطۀ عوض یا شبه‌عوضی بین تمکین و نفقه، وجوب آن را منوط به تمکین می‌دانند و بر همین اساس هم، ضمانت از نفقه باطل اعلام ‌شده است. در مقابل، نظر غیرمشهور با پذیرش نکاح به‌عنوان سبب تامۀ نفقه، ضمانت از نفقه را معتبر قلمداد می‌کند. این پژوهش در نظر دارد با روش توصیفی و تحلیلی ضمن تبیین ماهیت نفقه و ارائۀ توصیفی از وضعیت حقی و حکمی نفقه، قابلیت تضمین نفقۀ آتی زوجه و آثار مترتب بر آن را ارزیابی کند. به ‌اجمال می‌توان گفت نفقه ماهیتاً حق محسوب می‌شود و منشأ اولیۀ آن به عقد نکاح و قوامیت زوج برمی‌گردد و با انشای عقد نکاح و برقراری حقوق و تکالیف زوجین، ذمۀ زوج به تأدیه نفقۀ زوجه مشغول می‌شود و از این‌رو نفقۀ زوجه قابل ضمان است.