مسائل و چالش‌های نظم و امنیت اجتماعی جامعه ایران عصر ناصری در روزنامه خاطرات اعتمادالسلطنه

نویسندگان

1 استادیار تاریخ ، پژوهشگاه علوم انتظامی و مطالعات اجتماعی، تهران، ایران

doi
10.30465/sehs.2022.39951.1788
چکیده

مؤلفه‌ها و چگونگی برقراری نظم و امنیت اجتماعی با توجه به موقعیت جغرافیایی-تاریخی سرزمین ایران، ساختار سیاسی-اجتماعی، تنوع قومی-مذهبی و مؤلفه‌های اثرگذار دیگر از مسائل تاریخی جامعه ایرانی بوده است. در عصر قاجار و به‌ویژه سال‌های پایانی سلطنت ناصرالدین‌شاه، باوجود اقدامات اصلاحی دولت و برخی نخبگان سیاسی و اجتماعی در راستای تحول در گفتمان و ساختارهای نظم و امنیت اجتماعی، نه‌تنها وضعیت نظم و امنیت اجتماعی به سمت بهبودی نرفت که چالش‌های دیگری نیز به آن افزوده شد. این پژوهش با اتکا به نظریه آنومی و با تحلیل محتوای کتاب «روزنامه خاطرات اعتمادالسلطنه»، اقدام به احصاء مهم‌ترین مسائل و چالش‌های نظم و امنیت اجتماعی جامعه ایران کرده است. بر این اساس سؤال پژوهش بر این مبنا تدوین شده که مهم‌ترین مسائل و چالش‌های نظم و امنیت اجتماعی جامعه ایرانی در این سال‌ها چه بوده است؟ دستاوردهای پژوهش مبین آن است که به‌رغم نوسازی ساختاری، وضعیت آشفتگی و بی‌هنجاری در نظم و امنیت اجتماعی تشدید شده و کجروی و ناامنی اجتماعی در سال‌های 1298-1313 ق. روندی افزایشی داشته است.