بررسی تجارب زیسته منتورها از پدیده بازخورد اثربخش در روابط منتورینگ در شرکت ایرانخودرو دیزل
نویسندگان
1 استاد گروه مدیریت دانشکده مدیریت دانشگاه تهران
2 دانشجوی دکتری، گروه مدیریت دولتی، پردیس بینالمللی کیش، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
3 دانشیار، گروه رهبری و سرمایه انسانی، دانشکده مدیریت دولتی و علوم سازمانی، دانشکدگان مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
doi
10.22059/jipa.2023.366746.3408چکیده
هدف: پژوهش حاضر درصدد دستیابی به مضامین مشترک و درک عمیق از تجارب زیسته منتورها، در جهت تبیین ماهیت پدیده بازخورد اثربخش در روابط منتورینگ در شرکت ایرانخوردو دیزل است. روش: پژوهش حاضر بر رویکرد پدیدارشناسی هرمنوتیک ونمنن مبتنی است. ابزار پژوهش مصاحبههای نیمهساختاریافته و مشارکتکنندگان پژوهش، ۱۵ نفر منتور که از خبرگان و ارائهدهندگان بازخورد اثربخش در روابط منتورینگ در شرکت ایرانخودرو دیزل بودهاند، انتخاب شد. روش نمونهگیری هدفمند (مبتنی بر هدف) از نوع معیارمحور بود. یافتهها: پس از انجام مصاحبههای تخصصی با گروه منتورها، بهعنوان ارائهدهندگان بازخورد اثربخش در روابط منتورینگ و تحلیل دادههای بهدستآمده از مصاحبهها، مفهومها و درونمایههای اصلی و فرعی مشخص شدند. مفهومها و درونمایههای اصلی و فرعی بهدستآمده، با سؤالهای اصلی پژوهش، یعنی «چیستی» و «چگونگی» تجارب زیسته منتورها از پدیده بازخورد اثربخش در روابط منتورینگ انطباق داشت که به ۸ خوشه کلی دستهبندی شدند. این خوشهها عبارتاند از: مقوله محوری، تسهیلگر، الزامات، تعدیلگر، بستر، محدودیت، استراتژی و پیامد. ۱۸ درونمایه اصلی هر یک از خوشهها عبارت بود از: مقولهمحوری: تسهیم دانش؛ تسهیلگر: شایستگیهای منتور، شایستگیهای منتی و حساسیتهای بینفردی؛ الزامات: شایستگیهای فردی منتور و شایستگیهای فنی منتور؛ تعدیلگر: ویژگیهای منتی و محتوای بازخورد؛ بستر: حمایت سازمانی و فرهنگ سازمانی؛ محدودیت: ویژگیهای منتی، ویژگیهای منتور و شیوه ارائه بازخورد؛ استراتژی: شیوه بازخورد فنی، شیوه بازخورد توسعهای و شیوه بازخورد اجتماعی؛ پیامد: پیامدهای فردی و پیامدهای سازمانی. همچنین ۸۴ درونمایه فرعی مربوط به فهم تجارب زیسته منتورها از پدیده بازخورد اثربخش شناسایی شد. نتیجهگیری: با توجه اهمیت برنامههای منتورینگ در توسعه سرمایه انسانی، بایسته است که مؤلفههای شناسایی شده در طی تجارب کسبشده از ارائه بازخورد اثربخش، برای بهبود عملکرد و دستیابی به نتایج مورد انتظار، در کانون توجه مدیران و افراد مسئول در حوزه مربوطه قرار گیرد. نتایج کسب شده، معیارهای مناسبی برای اثربخشی هرچه بیشتر بازخورد است و افراد را قادر میسازد تا وظایفی را که برعهده دارند با موفقیت به انجام برسانند. استفاده از مدل این پژوهش، میتواند فرایند طراحی و بسط بازخورد اثربخش در روابط منتورینگ را در سطح کلان فرهنگسازی کند و در سطح سازمانها نیز با سهولت بیشتری عملیاتی شود. افزونبر این، موجب توسعه حوزه نظری در سطح بینالمللی میشود؛ از این رو ارزش افزوده این مطالعه را میتوان آگاهی و تسهیل فرایند بازخورد اثربخش در روابط منتورینگ در بستر سازمانها با آگاهی و الگوبرداری از مفاهیم و درونمایههای مدل ارائه شده برای متخصصان ماهر و شایسته دانست. تشکیل کارگروه تخصصی، برای نظارت بر کارایی و اثربخشی بازخورد در روابط منتورینگ، بسیار اهمیت دارد. با توجه به اهمیت موضوع پژوهش، برای کاوش عمیقتر و دستاوردهای تجربی غنیتر، لازم است تا بهمنظور دستیابی به رهنمودهایی برای سیاستگذاران حوزه آموزش، پژوهشهایی نیز در قلمرو جغرافیایی خاص انجام شود.
