محاسبه احتمال شکست کیفیت شبکه های توزیع آب به منظور برآورد ریسک با استفاده از شبکه های بیزین
نویسندگان
1 استاد دانشکده مهندسی عمران، دانشکدگان فنی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
2 دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی عمران- مهندسی محیطزیست، دانشکدگان فنی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
doi
10.22112/jwwse.2023.389324.1356چکیده
شبکههای توزیع آب یکی از زیرساختهای حیاتی هر کشور است که از جمله وظایف اصلی آن رساندن آب با کیفیت مناسب بهدست مصرفکننده است. این شبکهها همواره در معرض انواع مختلفی از تهدیدها هستند، و از آنجا که در انتهای زنجیره تامین آب قرار دارند و در ارتباط مستقیم با مصرفکننده هستند، وقوع شکست کیفیت در آن میتواند منجر به خسارات بهداشتی، جانی و اجتماعی جبرانناپذیری شود. عملکرد قابلقبول شبکههای آبرسانی از نظر کیفیت، وابسته به برنامههای بهرهبرداری و نگهداری است که از محاسبه و مدیریت ریسک میتوان بهعنوان یکی از این برنامهها اشاره کرد. یکی از اجزای اصلی ریسک در اثر وقوع شکست کیفیت، احتمال شکست است. در این تحقیق بهمنظور محاسبه احتمال شکست کیفیت شبکههای آب در ابتدا عوامل اثرگذار بر رخداد شکست کیفیت شناسایی شده و بهکمک شبکههای بیزین احتمال شکست کیفیت هر لوله محاسبه میشود. اینکار در چهار گام اساسی آمادهسازی دادههای ورودی، آموزش شبکه بیزین، صحتسنجی آن و دریافت نتایج خروجی انجام میشود. این مدل بر روی بخشی از شبکه توزیع آب شهر تهران تحلیل شده است. نتایج بهدست آمده نشان میدهد که 31 درصد از لولهها دارای احتمال شکست خیلی کم و 69 درصد دارای احتمال شکست کم بودهاند. علاوهبر این با انجام تحلیل حساسیت، چهار عامل جنس لوله، فشار آب، سن آب و سرعت آب بهعنوان اثرگذارترین عوامل بر وقوع شکست کیفیت در این منطقه شناسایی شدند؛ که با کنترل آنها توسط مدیران و تصمیمگیرندگان شرکتهای آب و فاضلاب در قالب برنامههای مدیریت ریسک، میتوان میزان احتمال وقوع شکست کیفیت را به مقدار قابلتوجهی کاهش داد.