ملاک حرمت صورتگری بر مبنای نصوص دینی

نویسندگان

1 استادیار پژوهشگاه فرهنگ و اندیشۀ اسلامی

doi
10.22059/jorr.2017.207408.1007341
چکیده

آگاهی از ملاک یک حکم به ما فرصت می‌دهد که همگام با وسعت محدودۀ ملاک، دایرۀ شمول حکم را کوچک یا بزرگ کنیم. حرمت صورتگری با صرف نظر از قیود، از مسلّمات فقه مذاهب اسلامی است؛ ولی با توجه به ویژگی‌های موضوع این حکم در ظرف تشریع، احتمال می‌دهیم که تشریع حرمت، تحت تأثیر خصوصیات موضوع در آن زمان صورت پذیرفته باشد. پس کشف ملاک این حکم شاید در تعمیم آن نسبت به مصادیق امروزینش مؤثر باشد. ملاک این حکم از راه عقل دست‌یافتنی نیست، چون عمل صورتگری قبح ذاتی ندارد،‌ ولی شاید از راه بررسی ادلۀ لفظی به علت آن دست پیدا کنیم. این مقاله با این پیش‌فرض به بررسی نصوص مسئله اختصاص دارد و با تجمیع قراین به این نتیجه دست یافته که این حکم فقط برای پیشگیری از ادامه و توسعۀ شرک و بت‌پرستی تشریع شده است.