فساد مشروع؛ چرایی فسادخیز بودن نظامهای سیاسی
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد، گروه مدیریت دولتی،دانشگاه پیام نور ایران، مرکز مراغه، مراغه، ایران.
2 استادیار، گروه مدیریت دولتی، دانشگاه پیام نور ایران، تهران، ایران.
doi
10.22059/jipa.2021.321735.2930چکیده
هدف: از جمله مسائلی که در جهان فراگیر شده و اغلب نظامهای سیاسی با آن سروکار دارند مسئله فساد است. فساد مسئلهای بسیار مخرب به شمار میآید که مقابله با این مسئله، به دلیل شیوههای گوناگون فساد در نظامهای سیاسی، به امری بسیار دشوار مبدل گردیده است. مقابله با فساد در سطوح کلان مستلزم شناخت ریشههای شیوع فساد میباشد، لذا این تحقیق با هدف شناسایی دلایل فسادخیر بودن نظامهای سیاسی انجام گرفت. روش: این تحقیق با روش نظریه داده بنیاد انجام شده است. بر مبنای ادبیات نظری محدود و عمدتاً با تکیه بر مصاحبه با 12 نفر (به روش هدفمند) از اعضای هیئت علمی دانشگاهها در حوزههای مدیریت دولتی، علوم سیاسی و اقتصاد انجام گرفت. دادههای به دست آمده از مطالعات نظری و مصاحبهها در قالب کدگذاری باز، کدگذاری انتخابی و کدگذاری محوری انجام شد. یافتهها: نتایج به دست آمده از کدگذاریها شامل فساد قانونی، فساد سیاسی، فساد حقوقی، فساد فرهنگی و فساد شخصی است که عوامل مؤثر بر فسادخیز بودن نظامهای سیاسی را تشکیل میدهند که به دو مقوله کلی فساد مشروع و ارزشهای فاسد دستهبندی شدند و در نهایت پیامدهای فسادخیز بودن نظامهای سیاسی و راهبردهایی برای آنها پیشنهاد شد. نتیجهگیری: در جمعبندی کلی این حقیقت ظهور یافت که همه مواردی که سبب بروز فساد در نظامهای سیاسی خواهند شد، جنبهی مشروع دارند و دارای اختیار و قدرت قانونی میباشند. سپس برای اولین بار مدل نهایی در رابطه با فسادخیزی نظامهای سیاسی در این تحقیق رسم شد و علل اصلی، عوامل زمینه ای، عوامل میانجی، مقوله اصلی، راهبردها و پیامدهای فسادخیز بود نظامهای سیاسی شناسایی گردید. درنهایت این نتیجه به دست آمد که نظامهای سیاسی برای مقابله با فساد باید ساختار شکنیهایی در ارکان اصلی خود اعمال کنند که روزنههای بروز فساد را پوشش دهد.