بررسی رابطه بین میزان تغییرات سطح زمین در اثر فرونشست و آب زیرزمینی با استفاده از تصاویر ماهوارهای Sentinel-1 و مدلهای آماری (منطقه مورد مطالعه: دشت ورامین)
نویسندگان
1 دکتری مهندسی عمران، گرایش مدیریت منابع آب، مدیرعامل شرکت آب صنعت انرژی،تهران،ایران
2 دانشجوی دکتری تخصصی، دانشکده عمران، آب و محیطزیست، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
3 دکتری تخصصی، گروه مهندسی عمران، واحد شهر قدس، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
4 کارشناس ارشد، عضو هیئت علمی بازنشسته دانشگاه تهران، شرکت مهندسین مشاورآبران،تهران،ایران
doi
10.22112/jwwse.2021.261650.1232چکیده
یکی از مهمترین مسائلی که در سالهای اخیر مورد توجه بسیاری از پژوهشگران قرار گرفته است، بررسی پدیده فرونشست زمین است. هدف از مطالعه فرونشست، بررسی خطرات و پیامدهایی است که میتواند در اثر آن در طی سالیان متمادی بهوجود آید. اکثر پژوهشگران در تحقیق خود، وقوع زمینلرزه و برداشت بیش از اندازه از منابع آب زیرزمینی در اثر حفر تعداد زیادی از چاههای غیرمجاز را از جمله مهمترین عوامل وقوع فرونشست درنظر گرفتند. هدف این تحقیق ارزیابی ارتباط آماری میان تغییرات سطح آب زیرزمینی و میزان حرکت عمودی سطح زمین با استفاده از مدلهای رگرسیون خطی و درجه 3 و استفاده از تکنیک تداخلسنجی راداری InSAR در دشت ورامین بین سالهای 2014 تا 2019 است. با توجه به کاربری کشاورزی در بیشتر مناطق این دشت، میتوان اظهار نمود که برداشت بیرویه آب زیرزمینی به عنوان عامل اصلی حرکات عمودی زمین درنظر گرفته شود. بهمنظور آنالیز فرونشست اتفاق افتاده در این دشت، از نرمافزار Snap استفاده شد و با اعمال فیلترهای موردنظر برای رفع نویزهای موجود در تصاویر اولیه، نقشههای جابهجایی سطح در دشت ورامین بهدست آمد. تصاویر استفاده شده برای سطح زمین نیز از سال 2014 تا 2019 توسط سنجنده SAR ماهواره Sentinel-1 و بهصورت Asending دریافت شد. در نهایت با مقایسه مدلهای آماری بهدست آمده از نوسان سطح آبخوان و سطح زمین، مشخص شد که مدل رگرسیون خطی با وجود ضریب همبستگی پایین که متأثر از اثرگذاری سایر عوامل طبیعی است، دارای قدرت پیشبینی مطلوبتری نسبت به مدل رگرسیون درجه 3 است.