فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

چکیدهسابقه و هدف: استفاده از روش‌های حفظ ذخیره رطوبت خاک همراه با اعمال شیوه‌های مدیریت آبیاری نقش مهمی در سازگاری با مساله کم‌آبی و بحران آب خواهد داشت. لذا هدف از این پژوهش بررسی اثر همزمان اعمال کم‌آبیاری بخشی ریشه و ورمی‌کمپوست بر میزان آب مصرفی، عملکرد، عملکرد بیولوژیک، شاخص برداشت و محتوای نسبی آب برگ (RWC) گیاه ذرت در منطقه ساری می‌باشد. مواد و رو‌ش‌ها: این آزمایش در قالب طرح پایه بلوک‌های کامل تصادفی به روش کرت یکبار خرد شده و در سه تکرار طی دو فصل زراعی در سال‌های 1393 و 1394 به اجرا درآمد. تیمارهای آزمایش شامل تیمار آبیاری کامل و کود شیمیایی (FIT1) به عنوان تیمار شاهد، تیمار آبیاری کامل و 50 درصد کود شیمیایی+ 5/5 تن ورمی کمپوست در هکتار (FIT2)، تیمار آبیاری کامل و 11 تن ورمی کمپوست در هکتار (FIT3)، تیمار کم آبیاری تنظیم شده در سطح 65 درصد و کود شیمیایی (DIT1)، تیمار کم‌آبیاری تنظیم شده در سطح 65 درصد و 50 درصد کود شیمیایی+ 5/5 تن ورمی کمپوست در هکتار (DIT2)، تیمار کم‌آبیاری تنظیم شده در سطح 65 درصد و 11 تن ورمی کمپوست در هکتار (DIT3)، تیمار کم‌آبیاری بخشی ریشه در سطح 65 درصد و کود شیمیایی (PRD1)، تیمار کم‌آبیاری بخشی ریشه در سطح 65 درصد و 50 درصد کود شیمیایی+ 5/5 تن ورمی کمپوست در هکتار (PRD2)، تیمار کم‌آبیاری بخشی ریشه در سطح 65 درصد و 11 تن ورمی کمپوست در هکتار (PRD3) بود. به منظور تعیین مقدار رطوبت خاک از رطوبت‌سنج TDR مدل TRIME-FM استفاده شد. یافته‌ها: نتایج حاصل از این تحقیق نشان داد اثر تیمارهای آبیاری بر همه‌ی پارامترهای فیزیولوژیکی در نظر گرفته شده در این تحقیق معنی‌دار بود. اثر تیمارهای کودی بر همه‌ی پارامترها به جز RWC معنی‌دار بود. بیشترین میزان عملکرد، برای تیمار FIT، در دو سال 1393 و 1394 به ترتیب برابر با 8 و 2/8 تن در هکتار به دست آمد. اعمال تیمار PRD باعث افزایش معنی‌دار عملکرد، عملکرد بیولوژیک و RWC در مقایسه با تیمار DI شد. استفاده از ورمی‌کمپوست به صورت تلفیقی با کود شیمیایی باعث افزایش عملکرد، عملکرد بیولوژیک و شاخص برداشت شد. اعمال ورمی‌کمپوست باعث افزایش RWC در مقایسه با تیمار کود شیمیایی شد. نتیجه‌گیری: در راستای سازگاری با مساله کم‌آبی، اعمال تیمار PRD2 توصیه می‌شود زیرا نسبت به کاربرد جداگانه PRD و ورمی-کمپوست، باعث صرفه‌جویی بیشتر در مصرف آب (3/26 درصدی) شد و با تیمار FIT2 اختلاف معنی‌داری از نظر عملکرد و سایر پارامترهای فیزیولوژیکی ذرت نداشت.