تأثیر عوامل کلان اقتصادی بر توسعه بازار صکوک با تأکید بر نقش ریسک مالی در کشورهای منتخب اسلامی

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، گروه اقتصاد، دانشکده علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

2 دانشیار، دانشگاه یزد، گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد، مدیریت و حسابداری، یزد، ایران

3 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

doi
10.30497/ifr.2023.245107.1853
چکیده

در سال‌های اخیر، بازار صکوک رشد چشم‌گیری داشته است. صکوک به‌عنوان ابزار‌ مالی، با تحریک انباشت سرمایه و ترویج تخصیص کارآمد منابع، نقش‌های مثبت و مهمی در رشد اقتصادی کشور ایفا می‌کند. عوامل کلان اقتصادی از مهم‌ترین عوامل مؤثر بر توسعه بازار صکوک هستند. هدف این پژوهش، بررسی تأثیر عوامل کلان اقتصادی بر توسعه بازار صکوک با تأکید بر نقش ریسک مالی در 11 کشور منتخب اسلامی برای دوره زمانی 2021-2013 میلادی با استفاده از روش حداقل مربعات پانلی است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که در کشورهای موردبررسی تأثیر ریسک مالی، نوسان نرخ بهره و کیفیت نهادی بر توسعه بازار صکوک منفی و معنادار است، درحالی‌که توسعه بازار سهام، تورم و صادرات بر توسعه بازار صکوک تأثیر مثبت و معنادار دارند. علاوه‌براین، نتایج تأثیر معناداری از توسعه بخش بانکی بر توسعه بازار صکوک نشان نداد. افزایش ریسک مالی موجب افزایش نااطمینانی، بی‌ثباتی و کاهش اعتماد سرمایه‌گذاران می‌شود و درنتیجه، سرمایه‌گذاران ترجیح می‌دهند که سرمایه‌گذاری‌های کم‌ریسک‌تر را انجام دهند؛ بنابراین، ریسک مالی بر توسعه بازار صکوک تأثیر منفی و معنادار دارد. یافته‌های این مطالعه برای سیاست‌گذاران، دولت‌ها و تنظیم‌کننده‌ها در تدوین سیاست‌هایی برای بهبود وضعیت فعلی بازار صکوک قابل‌توجه است.