چارچوب رابطه حکومت و مردم در ایران: رویکرد نهادی
نویسندگان
1 دانشیار، گروه مدیریت دولتی، مؤسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامهریزی،تهران، ایران.
2 استادیار، گروه مدیریت دولتی، مؤسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامهریزی، تهران، ایران.
3 استادیار، گروه حقوق، مؤسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامهریزی، تهران، ایران.
4 دانشجوی دکتری، گروه مدیریت دولتی، مؤسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامهریزی، تهران، ایران.
doi
10.22059/jipa.2019.263452.2336چکیده
هدف: نظر به اهمیت رابطه حکومت و مردم بهعنوان یکی از مباحث کلیدی در گفتمانهای سیاسی و خلأ مطالعات و پژوهشهای نظری مرتبط در نظام جمهوری اسلامی، هدف این پژوهش دستیابی به مدل رابطه حکومت و مردم در ایران با رویکرد نهادی است. روش: این تحقیق به روش کیفی دادهبنیاد انجام شده است. جامعه آماری آن خبرگانی هستند که در زمینه حقوق عمومی و ساختار سیاسی حکومت، از دانش و تجربه عملی برخوردارند. خبرگان به روش نمونهگیری گلوله برفی انتخاب شدند و دادهها با استفاده از نرمافزار اطلس مدیریت شده است. یافتهها: پس از تجزیهوتحلیل متن مصاحبهها، مقوله محوری رابطه حکومت و مردم با عنوان «مردمسالاری دینی» احصا شد که ابعاد اصلی خادمیت، اقتدارگرایی، قانونگرایی الهی و نظارت و هدایت را دربرمیگیرد. پس از شناسایی عوامل علّی، میانجی و تعدیلکننده، چارچوب نهایی تدوین شد. یافتهها نشان داد که تفکر ایدئولوژیک دولتمردان، اعتدالگرایی (تساهل و تسامح)، التزام به قانون اساسی و تفکر حاکمیتی حکمرانان، از عوامل مؤثر بر رابطه حکومت و مردم هستند. در ضمن نوع رابطه حکومت و مردم میتواند پیامدهایی مانند اعتماد عمومی، رضایت عمومی، مشروعیت و شکاف اجتماعی را بهدنبال داشته باشد. نتیجهگیری: تنظیم رابطه حکومت و مردم با رویکرد نهاد قانون اساسی، آثار مثبتی مانند رضایت و اعتماد عمومی به همراه دارد و مشروعیت حکومت را میان مردم افزایش داده و زمینه حذف شکاف اجتماعی را فراهم میکند.
