اولویت بندی نقاط حادثه خیز شبکه اصلی جمع آوری سیلاب حوضه آبریز شهر تهران برای انجام فعالیت های بهسازی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه منابع آب، دانشکده مهندسی عمران، آب و محیط زیست، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
2 استادیار، گروه مهندسی منابع آب، دانشکده مهندسی عمران، آب و محیط زیست، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
3 رئیس گروه طرح‎های مهندسی رودخانه، شرکت آب منطقه‎ای استان تهران، ایران
4 کارشناس دفتر مهندسی رودخانهها و سواحل، شرکت آب منطقه‎ای استان تهران، ایران
doi
10.22112/jwwse.2021.286010.1275چکیده
شبکههای جمعآوری آبهای سطحی یکی از زیرساختهای حیاتی هستند که وظیفه انتقال ایمن رواناب را برعهده دارند. در دهههای اخیر، افزایش حجم رواناب یا سیلاب موجب شده تا در برخی از قسمتهای شبکه ظرفیت کافی برای عبور جریان وجود نداشته باشد. وجود کاربری اراضی و تراکم جمعیتی در اطراف این مناطق ریسک بالایی را برای انسانها بههمراه دارد. با توجه به اینکه در مطالعات پیشین شاخصهای آسیبپذیری در بررسی نقاط حادثهخیز شبکه درنظر گرفته نشده است، در این پژوهش شاخصهای خطر و شاخصهای آسیبپذیری توأمان با یکدیگر در محاسبه شاخص ریسک استفاده شده و اولویتبندی گلوگاهها بر اساس آن انجام شده است. به این ترتیب با استفاده از مدلسازی هیدرولیکی شبکه، روش تحلیل سلسلهمراتبی1 و تعریف پنج شاخص: تمرکز جمعیتی در اطراف گلوگاه، تراکم و تنوع کاربریها در حاشیه گلوگاه، متوسط درصد پرشدگی کانال/ رودخانه در محل گلوگاه، درجه کانال سیلابرو یا رودخانه و سرعت در کانال/ رودخانه، وزنهای شاخصها بهدست آمده و با استفاده از روش مجموع ساده وزنی2، گلوگاههای موجود در شبکه جمعآوری آبهای سطحی شهر تهران برای انجام عملیات بهسازی، اولویتبندی شده است. نتایج این تحقیق نشان میدهد که عمده گلوگاههای بحرانی در زیرحوضه شرق تهران و در کانالهای ابوذر، مقصودبیک و باختر قرار دارند.