ارائه رویکردی نظام مند جهت تدوین مدل کسب و کار جدید مبتنی بر تحلیل مورفولوژی عمومی و سیستم های تصمیم گیری (مورد مطالعه: شرکت شاتل)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری مدیریت راهبردی، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری مدیریت راهبردی، دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران
3 استادیار، گروه مدیریت صنعتی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
doi
چکیده
با توجه به اهمیت روزافزون بهبود مدلهای کسب و کار، یک رویکرد نظاممند برای تدوین مدل کسب و کار جدید با توجه به استراتژی سازمان ارائه شده است. در این رویکرد حل مسئله، ابتدا عناصر مختلف کسب و کار با تحلیل مورفولوژی عمومی و مرور ادبیات گسترده در زمینه چارچوبهای مدل کسب و کار شناسایی شدند. با توجه به اهمیت بیشتر موضوع در صنعت تلکام، در ادامه همگام با مراحل تحلیل مورفولوژی، نحوه چگونگی تدوین عناصر به صورت مجزا پیشنهاد شد و با ترکیب آنها مدلهای کسب و کار به دست آمد. در نهایت چندین گزینه پیشنهادی توسط ابزارهای تصمیمگیری چند معیاره، با توجه به استراتژی سازمان ارزیابی و اولویتبندی شدند. با مرور ادبیات و جمعبندی مطالب مربوط به چارچوبهای مدل کسب و کار، عناصر جامع تشکیلدهنده مدل کسب و کار مشخص شدند. همچنین طی یک رویکرد نظاممند، توالیو چگونگی تدوین مجزای این عناصر، ترکیب و دستیابی به مدل کسب و کار برتر با توجه به استراتژی سازمان مشخص شد. در راستای نشان دادن کاربرد رویکرد پیشنهادی، این رویکرد در شرکت شاتل به کار گرفته شد، که به دنبال آن هفت مدل پیشنهادی و در بین آنها گزینه برتر مشخص شد. ایجاد تناسب بین مراحل تحلیل مورفولوژی عمومی و مسئله تدوین مدل کسب و کار، تحت چارچوب معرفی شده، باعث کاهش پیچیدگیهای تدوین مدل کسب و کار شد. استراتژی سازمان در بخش تدوین عناصر و همچنین در ارزیابی و اولویتبندی مدلهای کسب و کار پیشنهادی مورد توجه قرار گرفت.