مطالعه و مقایسۀ پاسخگویی مالی دولت در چهار دورۀ ریاست جمهوری پس از انقلاب اسلامی با استفاده از تحلیل گفتمان انتقادی

نویسندگان

1 استادیار، گروه مدیریت دولتی، دانشکدۀ مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 استادیار گروه حسابداری، دانشکدۀ مدیریت دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 کارشناس ارشد حسابداری، دانشکدۀ مدیریت دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22059/jipa.2017.234447.2022
چکیده

تحقق پاسخگویی، ضامن سلامت عملکرد دولت حاکم بر کشورهاست. این مقاله در رابطه با بررسی ماهیت پاسخگویی مالی دولت­ پس از انقلاب اسلامی، به تحلیل نظرهای چند رئیس جمهور با محوریت مسائل اقتصادی از بعد کیفی می­پردازد. روش تحقیق، استفاده از مدل تحلیل گفتمان انتقادی فرکلاف بوده و با لحاظ کردن فضای سیاسی، وضعیت اقتصادی روز و نیروهای ایدئولوژیک حاکم بر جامعه، مواضع و چگونگی واکنش هر دولت در برابر عملکرد اقتصادی خویش را مشخص می­کند. جامعة اطلاعاتی، گزیدة سخنان چاپ شده در روزنامۀ اطلاعات از رؤسای جمهور در چهار دورة مختلف است که دوازده متن طی سال‌های 1360 تا 1392 برای نمونه و بر مبنای روش نمونه‌گیری اشباع تئوریک انتخاب شده ­است. نتایج نشان می­دهد با توجه به نوع‌شناسی انواع گفتمان­های مطالعه‎شده، رویکرد هر دولت برای پاسخگویی در قبال عملکرد اقتصادی خود با توجه به وضعیت سیاسی و بافت اجتماعی حاکم در آن دوره، از لحاظ ماهیت متفاوت است، ولی در مجموع روند به‌نسبت یکنواختی را در حمایت از نتایج اقدامات خود داشته و با نگاهی منتقدانه نسبت به عملکرد دولت­های پیشین به مقایسة عملکرد خود با آنها پرداخته است.